Βόρεια Πίνδος: Όταν οι προστατευόμενες περιοχές δεν προστατεύονται
Μια σειρά από παρεμβάσεις και δραστηριότητες που δημιουργούν σοβαρές ανησυχίες για την αποτελεσματική προστασία τους και τη διατήρηση του χαρακτήρα τους παρατηρείται το τελευταίο διάστημα στα ορεινά Εθνικά Πάρκα της Πίνδου, περιοχές με εξαιρετικά υψηλή οικολογική και πολιτιστική αξία. Οι περιοχές αυτές, που φιλοξενούν μοναδικά τοπία, μνημεία και οικοσυστήματα, περιλαμβάνουν τον Πυρήνα του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, τον Εθνικό Δρυμό Βίκου–Αώου, καθώς και τμήματα της εγγεγραμμένης στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO περιοχής Ζαγορίου.
Συγκεκριμένα, έχουν καταγραφεί επανειλημμένα περιστατικά οχληρών νυχτερινών φωταγωγήσεων και εκδηλώσεων μεγάλης έντασης σε ιστορικές γέφυρες και φυσικές χαράδρες, όπως στη Γέφυρα της Κλειδωνιάς στον Βοϊδομάτη και στη Γέφυρα του Αώου στην Κόνιτσα. Οι πρακτικές αυτές μεταβάλλουν ουσιαστικά τον χαρακτήρα των μνημείων και του ευαίσθητου φυσικού περιβάλλοντος, εντείνοντας τα φαινόμενα ηχητικής και φωτορύπανσης σε ζώνες αυστηρής προστασίας.
Παράλληλα, στην Κοιλάδα του Αώου έχουν αναφερθεί εργασίες διάνοιξης ή συντήρησης δρόμων σε μη επιτρεπόμενα σημεία, ακόμη και εντός της κοίτης του ποταμού, καθώς και σχεδιασμοί για νέες, μεγάλης κλίμακας οδοποιήσεις. Οι παρεμβάσεις αυτές έρχονται σε αντίθεση με τις προβλέψεις της Κοινής Υπουργικής Απόφασης για τη λειτουργία του Εθνικού Πάρκου και ενδέχεται να επιδράσουν αρνητικά στην οικολογική ακεραιότητα της περιοχής, σε μια χρονική στιγμή κατά την οποία η ένταξη του φυσικού τοπίου του Αώου αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για τη μελλοντική πλήρη αναγνώριση του Ζαγορίου από την UNESCO.
Επιπλέον, εξακολουθούν να υφίστανται ζητήματα μη επιτρεπόμενης δόμησης στη Ζώνη Ια κοντά στο Μεγάλο Πάπιγκο, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν ληφθεί μέτρα αποκατάστασης, ενώ στο γειτονικό Μικρό Πάπιγκο υλοποιείται ένα ανεξάρτητο έργο επεξεργασίας λυμάτων, παρά την ύπαρξη υφιστάμενης υποδομής. Η επιλογή αυτή έχει εγείρει ερωτήματα ως προς την αναγκαιότητα του διαχωρισμού, την πιθανή περιβαλλοντική επιβάρυνση στο κατάντη τμήμα του Βοϊδομάτη και τη συμβατότητά της με τις διατάξεις της περιοχής προστασίας της φύσης.
Σημαντικές ανησυχίες προκαλεί και η προώθηση υδροηλεκτρικών έργων εντός των ορίων του Εθνικού Πάρκου και της περιοχής του παγκόσμιου μνημείου, τα οποία θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μη αναστρέψιμες αλλοιώσεις του φυσικού τοπίου. Με δεδομένο ότι η περιοχή εξετάζεται ακόμη ως προς το φυσικό κριτήριο από την UNESCO, κάθε παρέμβαση μεγάλης κλίμακας απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή.
Παράλληλα, η αδυναμία της αντιμετώπισης της ασθένειας του μεταχρωματικού έλκους του πλατάνου έχει οδηγήσει σε εκτεταμένες απώλειες σε πολλά παραποτάμια οικοσυστήματα της Πίνδου, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με μεγάλη επισκεψιμότητα. Η απουσία αποτελεσματικών μέτρων για την πρόληψη ατυχημάτων και τον περιορισμό της ασθένειας εντείνει τον κίνδυνο τόσο για την ανθρώπινη ασφάλεια όσο και για την ίδια τη διατήρηση αυτού του εμβληματικού είδους, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο του φυσικού τοπίου.
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης (ΕΕΠΦ), Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία και MedINA – Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο απέστειλαν επιστολή προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΟΦΥΠΕΚΑ, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και το Υπουργείο Περιβάλλοντος, εκφράζοντας την ανησυχία τους για τις εν λόγω παρεμβάσεις. Με την επιστολή ζητάμε ενημέρωση για τις διοικητικές και νομικές ενέργειες που έχουν ήδη αναληφθεί ή πρόκειται να αναληφθούν από τις αρμόδιες αρχές, στο πλαίσιο των καθηκόντων και των αρμοδιοτήτων τους, προκειμένου να διασφαλιστεί η προστασία των πολύτιμων οικολογικών και πολιτιστικών πόρων της Πίνδου.
Υπογράφουν οι παρακάτω περιβαλλοντικές οργανώσεις:
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού
Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης (ΕΕΠΦ)
Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία
MedINA – Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο
***
Γιγαντώνεται μέρα με τη μέρα η αυθαιρεσία με τα αιολικά στα Ακαρνανικά Όρη!
Ένωση Αγρινίου και Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας συνεχίζουν απτόητες την περιβαλλοντική καταστροφή.
Συνεχείς είναι οι εξελίξεις γύρω από την υπόθεση των αιολικών σταθμών (ΑΣΠΗΕ) στα Ακαρνανικά Όρη που αποδεικνύουν πως πρόκειται για μία από τις πλέον σημαντικές υποθέσεις περιβαλλοντικής εκτροπής και αυθαιρεσίας, δυστυχώς και με τη συνέργεια ή την αδράνεια των κρατικών υπηρεσιών. Οι νεότερες εξελίξεις αφορούν και την ίδια την παράτυπη περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου, αλλά και την επιβεβαιωμένη κατάχρηση του θεσμού των Ενεργειακών Κοινοτήτων.
Η πρώτη εξέλιξη αφορά τη σύνθεση των εικονικών «Ενεργειακών Κοινοτήτων» της Ένωσης Αγρινίου – φορέων εκμετάλλευσης των ΑΣΠΗΕ, η οποία πλέον και με τη βούλα της νομοθεσίας θεωρείται παράνομη. Πιο συγκεκριμένα, στο Άρθρο 59 του Νόμου 5261/2025 που ψηφίστηκε και δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2025, αναφέρεται ρητώς πως τα νομικά πρόσωπα που συμμετέχουν ως μέλη σε ενεργειακές κοινότητες, δεν επιτρέπεται να συνδέονται μεταξύ τους μέσω φυσικού ή νομικού προσώπου που μετέχει στη διοίκησή τους ή κατέχει ποσοστό συμμετοχής. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως τα μέλη των ΕΚΟΙΝ πρέπει να μην εμφανίζουν σχέση με άλλα μέλη της ίδιας Κοινότητας, συνθήκη η οποία δεν ισχύει για καμία από τις 7 επίμαχες ΕΚΟΙΝ! Παρά τις αλλεπάλληλες μεταβολές που έχουν γίνει στη σύνθεσή τους για να εμφανίσουν δήθεν «νομιμοφάνεια», τέσσερις από αυτές έχουν ως μέλη μονοπρόσωπες εταιρείες με κοινή ιδιοκτησία (την offshore εταιρεία AIMS32 CORPORATION LIMITED), ενώ και στις άλλες τρεις οι μονοπρόσωπες εταιρείες έχουν και πάλι κοινή ιδιοκτησία (φυσικό πρόσωπο που εμπλέκεται με τη διαχείριση της εταιρείας AIMS32 CORPORATION LIMITED).
Σημειώνεται ότι η παραπάνω νομοθετική εξέλιξη ήρθε ως απόρροια της απόφασης – ερμηνείας της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) σχετικά με τη νομοθεσία για τις Ενεργειακές Κοινότητες, η οποία με τη σειρά της προκλήθηκε από την καταγγελία 22 περιβαλλοντικών οργανώσεων ακριβώς για τις ΕΚΟΙΝ της Ένωσης Αγρινίου.
Σε μία δεύτερη σοβαρή εξέλιξη, ήδη βεβαιώθηκε το πρώτο πρόστιμο σε Ενεργειακή Κοινότητα για παραβίαση των περιβαλλοντικών όρων του αιολικού σταθμού (ΑΣΠΗΕ) ΑΜΑΛΙΑΡΗ. Το πρόστιμο των 10.000 ΕΥΡΩ βεβαιώθηκε από την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας (ΠΔΕ) κατόπιν αυτοψίας στα έργα κατασκευής του εν λόγω ΑΣΠΗΕ (στην οποία υποχρεώθηκε να προβεί μετά από έντονη πίεση από την Ορνιθολογική), κατά την οποία διαπιστώθηκε η ανεξέλεγκτη απόθεση προϊόντων εκσκαφής (μπάζων) σε πλαγιές και ρεματιές – για την ακρίβεια οι σωροί των μπάζων δημιούργησαν σύρσεις πολλών δεκάδων μέτρων! Το ζήτημα είναι, βεβαίως, πως η ίδια ανεξέλεγκτη απόθεση μπάζων έχει γίνει κατά την κατασκευή και των υπόλοιπων ΑΣΠΗΕ στην περιοχή (βλέπε εδώ και εδώ, για παράδειγμα) χωρίς ωστόσο να «συγκινηθεί» η ΠΔΕ. Όσο για την αποκατάσταση της βλάβης, σύμφωνα με την ίδια την έκθεση αυτοψίας «το μήκος της απόρριψης των πλεοναζόντων αδρανών υλικών επί του πρανούς του ορεινού όγκου είναι εκτεταμένο, γεγονός που καθιστά στην πράξη αδύνατη την απομάκρυνση και συλλογή τους από τα κατάντη σημεία όπου έχουν καταλήξει» - με λίγα λόγια, με το «ιλιγγιώδες» ποσό των 10.000 ΕΥΡΩ η Ενεργειακή Κοινότητα ξεμπέρδεψε για τα καλά με μία μη αναστρέψιμη περιβαλλοντική ζημιά!
Και για να καταλήξουμε και στην τρίτη εξέλιξη, η ΠΔΕ προκειμένου να «χρυσώσει το χάπι» στην ίδια «Ενεργειακή Κοινότητα», φρόντισε να τροποποιήσει με σκανδαλωδώς ευνοϊκό τρόπο την περιβαλλοντική άδεια του έργου, επιτρέποντας τη διεξαγωγή εργασιών κατασκευής από 1η Απριλίου, στην «καρδιά» της αναπαραγωγικής περιόδου του όρνιου και των άλλων προστατευόμενων ειδών της Σημαντικής Περιοχής για τα Πουλιά! Παρά το γεγονός ότι αυτό αποτελεί κατάφωρη παραβίαση της εθνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας, που απαγορεύει τη σκόπιμη όχληση των πουλιών κατά την αναπαραγωγική περίοδο, η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δ. Ελλάδας και Ιονίου (ΑΔΠΔΕΙ) δεν εξέτασε καν (σιωπηρή απόρριψη) τη σχετική προσφυγή της Ορνιθολογικής, επιλέγοντας - για μία ακόμη φορά - να συμπράξει στην περιβαλλοντική εκτροπή! Η Ορνιθολογική έχει πλέον απευθυνθεί στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και τον ΟΦΥΠΕΚΑ ζητώντας μετ’ επιτάσεως να ασκήσουν όποιες ενέργειες είναι απαραίτητες για να προστατευτεί η αναπαραγωγή των πουλιών και να μην κουρελιαστεί η περιβαλλοντική νομοθεσία.
Παρά τις αντιξοότητες και το γεγονός πως τίποτα δεν μοιάζει αρκετό για να σταματήσει την αυθαίρετη ισοπέδωση των Ακαρνανικών Ορέων, ο αγώνας για την σωτηρία του μοναδικού αυτού τόπου και των γυπών θα συνεχιστεί μέχρι τέλους. Όποια και αν είναι η κατάληξη, πάντως, το στίγμα θα παραμείνει για τους κύριους υπαίτιους αυτής της καταστροφής, τον αγροτικό συνεταιρισμό Ένωση Αγρινίου και την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.
ΠΗΓΗ: ornithologiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου