Ρεπορτάζ:
Εικονογράφηση:
Ανάλυση δεδομένων:
Οπτικοποίηση Δεδομένων:
Επιμέλεια:
Κάθε λίγα λεπτά, μια λέμβος δένει στο λιμάνι. Κάθε λίγα λεπτά, ακούγεται στα αγγλικά η ίδια ερώτηση: «Αυτή είναι η ουρά για το τελεφερίκ;»
Είναι το πρωί της 21ης Ιουλίου 2026, μιας από τις πιο ζεστές ημέρες του φετινού καλοκαιριού. Από το παλιό λιμάνι των Φηρών, στη Σαντορίνη, διακρίνονται τα δύο θηριώδη κρουαζιερόπλοια που έχουν καταπλεύσει σήμερα στο νησί: το Odyssey of the Seas, με 4.497 επιβάτες, και το Costa Deliziosa, με 2.260. Στα ανοιχτά βρίσκεται και το μικρότερο World Traveller, με 160 επιβάτες.
Από τα κρουαζιερόπλοια, οι επιβάτες φτάνουν στον όρμο των Φηρών με λέμβους. Από εκεί, θα ανέβουν στην πρωτεύουσα του νησιού. Οι περισσότεροι περιμένουν σε μια ουρά δεκάδων μέτρων για το τελεφερίκ. Όσοι θέλουν να αποφύγουν την μακρά αναμονή, παίρνουν μόνοι τους τον δρόμο των 587 σκαλιών. Κάποιοι άλλοι επιλέγουν να ανέβουν τα σοκάκια με γαϊδουράκια — μια πρακτική που έχει προκαλέσει επανειλημμένα αντιδράσεις από φιλοζωικές οργανώσεις.
Όσοι δεν αποβιβαστούν στο παλιό λιμάνι των Φηρών, εξυπηρετούνται από το λιμάνι του Αθηνιού. Από κει, η μετακίνησή τους συνεχίζεται με κάποιο από τα χιλιάδες βανάκια και πούλμαν που κυκλοφορούν στη Σαντορίνη, και έχουν συνήθως μισθωθεί εκ των προτέρων από τις ίδιες τις εταιρείες κρουαζιέρας.
Σύμφωνα με την ανάλυση του Solomon, σχεδόν ένα εκατομμύριο επιβάτες κρουαζιέρας αναμένεται να επισκεφθούν τη Σαντορίνη μεταξύ Απριλίου και Δεκεμβρίου φέτος — αριθμός πάνω από 60 φορές μεγαλύτερος από τον μόνιμο πληθυσμό του νησιού, που με βάση την απογραφή του 2021 ανέρχεται σε περίπου 15.000 κατοίκους.
Από τους επισκέπτες κρουαζιέρας, ένας στους τρεις θα είναι επιβάτες πλοίων που ανήκουν σε θυγατρικές της Royal Caribbean Group – της Royal Caribbean International, της Celebrity Cruises και της Silversea.
Για χρόνια, κάτοικοι και επαγγελματίες συζητούν αν τα οικονομικά οφέλη της κρουαζιέρας δικαιολογούν την πίεση που ασκεί στους δρόμους, τους δημόσιους χώρους και τις υποδομές του νησιού.
Το νέο μοντέλο κρουαζιέρας που υλοποιεί αυτή τη στιγμή στην Σαντορίνη η Royal Caribbean Group οξύνει αυτή τη συζήτηση, θέτοντας ένα νέο ερώτημα: αν οι εταιρείες κρουαζιέρας ελέγχουν όλο και περισσότερο το πού τρώνε, πίνουν και περνούν τον χρόνο τους οι επιβάτες τους όταν βρίσκονται στη στεριά, πόση αξία τελικά απομένει για τους προορισμούς που επισκέπτονται;
Η εταιρεία αγόρασε ένα beach bar στη Βλυχάδα, στο νότιο τμήμα του νησιού, και το μετέτρεψε σε χώρο για τους επιβάτες των πλοίων της. Οι επικριτές της μιλούν για μια «κλειστή δομή-θέρετρο», που θυμίζει τα ιδιωτικά νησιά της Καραϊβικής. Πρόκειται για τον πρώτο ιδιωτικό προορισμό της εταιρείας στην Ευρώπη.
Μέσα από την εξέταση εγγράφων, την ανάλυση δεδομένων, συνεντεύξεις και επιτόπιο ρεπορτάζ στη Σαντορίνη, το Solomon εξετάζει το νέο μοντέλο κρουαζιέρας που προωθεί – για πρώτη φορά και στην Ελλάδα – η Royal Caribbean Group μέσα από τη δημιουργία ιδιωτικών προορισμών και «branded» εμπειριών. Την ώρα που η κρουαζιέρα βρίσκεται όλο και ψηλότερα στις προτεραιότητες της χώρας και αναβαθμίσεις υποδομών υλοποιούνται σε λιμάνια όπως ο Πειραιάς, η Θεσσαλονίκη και το Ηράκλειο, κάτοικοι, επιχειρηματίες και εργαζόμενοι στον τουρισμό στη Σαντορίνη αμφισβητούν το πραγματικό οικονομικό όφελος, ενώ επισημαίνουν την πίεση που ασκεί στις υποδομές του νησιού. Παράλληλα, περιβαλλοντικές οργανώσεις και ερευνητές κάνουν λόγο για μία τουριστική δραστηριότητα με σοβαρό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.