«Αυτή είναι η αλβανική νεολαία!»: Σκέψεις για την εξέγερση στην Αλβανία

Ο λαός της Αλβανίας έχει βγει στους δρόμους για 139 μέρες συνεχόμενα. Μετά από μια σύντομη καμπή το καλοκαίρι, η έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς έχει δώσει νέα πνοή στις διαδηλώσεις. Μαθητές-τριες, φοιτήτριες-ες βγήκαν στους δρόμους και βρήκαν ως απάντηση την βίαιη καταστολή από τις δυνάμεις της αστυνομίας. Κτίρια καίγονται, καπνοί σκεπάζουν την πλατεία Σκεντερμπέου, αστυνομικά κέντρα έχουν καταστραφεί. Οι διαδηλώσεις της νεολαίας έχουν εξαπλωθεί σε πάνω από 10 πόλεις.

* γράφει η Ιλιρίντα Μουσαράι, υπ.διδακτόρισσα, Τμήμα Κοινωνιολογίας ΕΚΠΑ

Ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα και οι υποστηρικτές του προσπάθησαν να απαξιώσουν τις διαδηλώσεις αυτές προβάλλοντας τους νέους-ες ως κουκουλοφόρους βάνδαλους που καταστρέφουν δημόσια και ιδιωτική περιουσία. Η προσπάθεια τους απέτυχε παταγωδώς. 

Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν βίντεο που δείχνουν γιαγιάδες να κλαίνε και να δίνουν την ευχή τους στα νέα παιδιά που αγωνίζονται, παππούδες να χειροκροτάνε τις πορείες των νέων και γονείς να συμπαραστέκονται στα παιδιά τους. Ιδιοκτήτες βάζουν ταμπέλες έξω από τα καταστήματά τους “Είμαστε μαζί σας. Μην κάνετε ζημιές στην επιχείρηση”. Οι μεγαλύτερης ηλικίας έχουν γίνει ένας προστατευτικός κλοιός γύρω από την νεολαία που πρωταγωνιστεί και βάζει τα σώματα της απέναντι στα γκλοπ και τις αύρες. 

Γιατί συνέβη αυτή η κλιμάκωση τώρα; Η αφορμή ήταν πάλι η αστυνομική βία, όπως ακριβώς τον Μάη του 2026 που ξεκίνησαν οι μαζικές διαδηλώσεις στα Τίρανα, μετά την επίθεση ιδιωτικών σεκιούριτι σε κάτοικο-διαδηλωτή στο νότο της Αλβανίας. 136 μέρες ο κόσμος διαδήλωνε μαζικά και ειρηνικά, αντιμετωπίζοντας την χλεύη των πολιτικών στην Αλβανία. Στην αρχή τους είπαν υποκινούμενους από την αντιπολίτευση, μετά από ξένα συμφέροντα (Ιρανικά, Ελληνικά κλπ), μετά τους κατηγόρησαν ότι δεν ήθελαν το καλό του τόπου και τις επενδύσεις. 136 μέρες ειρηνικών διαδηλώσεων και η κυβέρνηση της Αλβανίας δεν ήθελε να καταλάβει, ότι ο λαός από τον οποίον συνταγματικά πηγάζει η εξουσία της, βρίσκεται πλέον εναντίον της. 

Φτάσαμε ως εδώ, γιατί δεν πάει άλλο πια. 

Οι μαρτυρίες των φοιτητριών και των νέων στους δρόμους είναι συγκλονιστικές.

Μια 22χρονη φοιτήτρια από τα Τίρανα με δάκρυα στα μάτια λέει τα εξής:

“Έχω σπουδάσει στο τμήμα Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο των Τιράνων, έχω τελειώσει το προπτυχιακό και είμαι στο δεύτερο έτος του Μεταπτυχιακού. Χρειάστηκε για πέντε χρόνια να δουλεύω και να πηγαίνω παράλληλα σχολή. Γιατί αυτή είναι η αλβανική νεολαία.

Είναι επίπονο να ζεις πια εδώ. Εγώ εδώ δεν έχω κανέναν. Αν εγώ σήμερα συλληφθώ δεν έχω ποιον να με βγάλει έξω. Αδελφή και αδελφό έχω μακριά, τους γονείς στην ξενιτιά. Για αυτό έχω βγει εδώ.

Είναι η τελευταία μας ελπίδα. Και οι γονείς πρέπει να βγουν να μας συμπαρασταθούν. Δεν πάει άλλο. Δεν υπάρχει άλλη λύση.

Αυτοί πλουτίζουν από τους φόρους μας, να αγοράζουν βίλες, να ζουν στα πολυτελή διαμερίσματα ή η Μπελίντα Μπαλλούκου. Να τραβολογούνται φοιτητές που δεν έχουν κάνει τίποτα και έξι να επιτίθενται σε έναν, ενώ την άλλη πως την λένε που μπλέχτηκε με σκάνδαλο να την κατεβάζουν σαν κυρία από το αυτοκίνητο.

Μια ηλικιωμένη γυναίκα λέει:

“Είναι δικό μου λάθος. Είναι λάθος της γενιάς μου που οι νέες γενιές υποφέρουν σήμερα… Τι κάνουμε εμείς οι μεγάλοι; Τι κάνουμε για να τους προστατέψουμε; Που αφήσαμε σε δύο αρχηγούς κομμάτων την λαική κυριαρχία και την γεωγραφική κυριαρχία και έχουν πουλήσει όλη την Αλβανία; Έχουν ιδιοποιηθεί τις ιδιωτικές περιουσίες του κόσμου. Για αυτό είμαι εδώ σήμερα στην διαδήλωση.”

Είναι πολύ επίπονο αυτό.”