«Κάντε Ντουμπάι όλη τη Μέση Ανατολή...»
Οι φαντασιώσεις του Τραμπ, του Γουίτκοφ, του Κούσνερ, του Μπέσεντ και των άλλων μεγιστάνων του real estate και του χρηματοπιστωτικού τζόγου που υποδύονται τους statesmen δυναμιτίζοντας την ασφάλεια του πλανήτη, περνάνε μέσα από μια Μέση Ανατολή κυριολεκτικά «αγνώριστη».
Οσο σοκαριστική ήταν η προοπτική της «Ριβιέρας της Μεσογείου» για την ισοπεδωμένη από τους Ισραηλινούς Γάζα, τόσο εξωφρενική (και αρρωστημένη...) μοιάζει η εικόνα ενός καταναλωτικού Λας Βέγκας από τη Μεσόγειο ώς τον Κόλπο του Ομάν και από τη Χάιφα ώς την Τεχεράνη.
Το όραμα του Αμερικανού προέδρου για μια νέα τάξη στη Μέση Ανατολή δεν βασίζεται σε δημοκρατικές αξίες, ανθρώπινα δικαιώματα ή πολύ περισσότερο στο διεθνές δίκαιο – το τελευταίο το έχει κάνει κουρελόχαρτο παρέα με τον γενοκτόνο Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Οι βασικοί εταίροι του 80χρονου προέδρου στον Περσικό Κόλπο είναι αυταρχικές, κληρονομικές μοναρχίες, όπου μια μειονότητα υπερπλούσιων ντόπιων και εύπορων ξένων –όλοι επιχειρηματίες και καταναλωτές– δημοσιεύει αναρτήσεις της χλιδάτης ζωής της στο instagram μέσα σε μια ανθρωποθάλασσα εκατομμυρίων (υπ)ανθρώπων πρακτικά χωρίς δικαιώματα, φτωχών μεταναστών από τον Νότο και την Ασία.
«Πρόκειται για μια μετα-ιδεολογική σύγκλιση οικονομικών συμφερόντων: κυρίως όπλα και αμυντική τεχνολογία, τεχνητή νοημοσύνη και κρυπτονομίσματα, ακίνητα και χρηματοοικονομικά» γράφει σε άρθρο του στην εφημερίδα Haaretz o Ισραηλινός δημοσιογράφος και ιστορικός Τζόσουα Λάιφερ.
Η «καλοπροαίρετη μοναρχία»
Και εξηγεί: «Σε αυτό το όραμα, ο Κόλπος λειτουργεί ως πρότυπο διακυβέρνησης. Ενα καταφύγιο για το κεφάλαιο, προστατευμένο από τους κινδύνους της δημοκρατίας και βαριά εξοπλισμένο ώστε να αμύνεται απέναντι στις απειλές του πολιτικού Ισλάμ και της ένοπλης δράσης».
Οπως δήλωσε με ειλικρίνεια τον Δεκέμβριο του 2025 σε διεθνές φόρουμ στο Κατάρ ο Αμερικανός απεσταλμένος στη Συρία, Τομ Μπάρακ: «Σε αυτή την περιοχή, το σύστημα που ιστορικά έχει λειτουργήσει καλύτερα –είτε το υποστηρίζετε είτε όχι– είναι μια καλοπροαίρετη μοναρχία».
Το σύνθημα της κυβέρνησης Τραμπ για την περιοχή θα μπορούσε κάλλιστα να είναι «Κάντε όλη τη Μέση Ανατολή Ντουμπάι...».
Με άλλα λόγια μια σκληρά ταξική, πατριαρχική, στρατοκρατούμενη, παραδομένη στη διαφθορά και την ηδονή επικράτεια. Με χρυσοποίκιλτες τοπικές ελίτ τύπου Οίκου των Σαούντ, υπερκέρδη από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, μια ελεγχόμενη μεσαία τάξη και μια κατεσταλμένη φτωχολογιά.
Γι’ αυτό αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ γενικά αποφεύγουν να δεσμευτούν ότι θα «μεταλαμπαδεύσουν» κάποια δυτικού τύπου δημοκρατία στο Ιράν. Κι όσοι υποστηρίζουν ρητορικά την ιδέα αυτή, στην πραγματικότητα υποκρίνονται. Δεν ξεχνούν το φιάσκο στο οποίο κατέληξε η ανάλογη φανφαρολογία των Τζορτζ Γ. Μπους και Τόνι Μπλερ το 2003 όταν βομβάρδισαν το Ιράκ και ανέτρεψαν τον δικτάτορα Σαντάμ Χουσεΐν απελευθερώνοντας, μεταξύ άλλων, το τέρας του «Ισλαμικού κράτους».
Ο Τραμπ δεν είναι ο πρώτος Αμερικανός πρόεδρος που φαντασιώθηκε την ανατροπή του θεοκρατικού καθεστώτος της Τεχεράνης. Αλλά είναι ο πρώτος που προσπαθεί (από τα ξημερώματα του Σαββάτου 28 Φεβρουαρίου 2026) να την κάνει πράξη.
«Ο Νετανιάχου μπορεί να ενθάρρυνε τον Τραμπ να ξεκινήσει τον τρέχοντα πόλεμο εναντίον του Ιράν, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η Αμερική και το Ισραήλ έχουν ταυτόσημα συμφέροντα ή επιθυμητές τελικές εκβάσεις. Κάθε άλλο», τονίζει στο άρθρο του ο Τζόσουα Λάιφερ.
Η Ουάσινγκτον, εξηγεί, όπως και οι σύμμαχοί της στον Κόλπο, θέλει οποιαδήποτε νέα ιρανική κυβέρνηση να λειτουργεί ως σταθεροποιητική δύναμη, ένα καθεστώς πρόθυμο να ενταχθεί στη νέα περιφερειακή τάξη που γεννιέται επώδυνα και χωρίς βεβαιότητες. Ετσι θα δρομολογηθεί η ταχεία «αξιοποίηση» των τεράστιων φυσικών πόρων του αχανούς Ιράν του 1,6 εκατομμυρίου τετραγωνικών χιλιομέτρων και των 93 εκατομμυρίων κατοίκων.
Η ηγεσία του Ισραήλ, αντίθετα, δεν βλέπει καμία στρατηγική ανάγκη για ένα σταθερό Ιράν. Μάλιστα, κάποιοι υποστηρίζουν ότι για το Ισραήλ ένα ασταθές Ιράν μπορεί να είναι ακόμη και επιθυμητό. Ενδέχεται να προτιμούν ένα χαοτικό και αποτυχημένο κράτος, διχασμένο από εσωτερικές εθνοτικές και πολιτικές αντιπαραθέσεις, αρκεί να μην είναι σε θέση να αποτελέσει απειλή για το Ισραήλ.
Στερεά, υγρά και συγκυρία
Μια εκδοχή παρατηρείται ήδη στη Συρία. Ενώ το Τελ Αβίβ ήθελε τον Αχμέντ αλ Σαράα αδύναμο και αποσταθεροποιημένο, ο Τραμπ αγκάλιασε με ενθουσιασμό τον πρώην τζιχαντιστή και πίεσε τον Νετανιάχου να ανακόψει τις επιθέσεις εναντίον της νέας κυβέρνησης της Δαμασκού. Στην αντίληψη της Ουάσινγκτον μια σταθερή Συρία –υποστηριζόμενη από την Τουρκία και κράτη του Κόλπου– είναι απαραίτητη στο (εξαιρετικά θολό….) όραμά της για μια νέα περιφερειακή τάξη πραγμάτων.
«Βομβαρδίζοντας το Ιράν ο Τραμπ πήρε τεράστιο ρίσκο. Δεν μπόρεσε να αντισταθεί στην πιθανή ανταμοιβή που του παρουσίασαν οι σύμβουλοι και οι σύμμαχοί του: μια Μέση Ανατολή χωρίς καμία ιδεολογική ή ανταγωνιστική πρόκληση προς τον αμερικανικό καπιταλισμό για πρώτη φορά από την αρχή του Ψυχρού Πολέμου», λέει ο Ισραηλινός αρθρογράφος.
Και θυμίζει ότι τον Σεπτέμβριο του 2024 ο Τζάρεντ Κούσνερ, απεσταλμένος και γαμπρός του Τραμπ, ένας απροκάλυπτος σιωνιστής, έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετά τη δολοφονία του ηγέτη της Χεζμπολάχ, Χασάν Νασράλα, από το Ισραήλ: «Η Μέση Ανατολή είναι πολύ συχνά ένα στερεό όπου ελάχιστα αλλάζουν. Σήμερα όμως είναι ένα υγρό. Και η δυνατότητα αναδιαμόρφωσης είναι απεριόριστη. Μην αφήσετε να περάσει ανεκμετάλλευτη αυτή η συγκυρία».
Σε αυτή την ανάρτηση ο Κούσνερ –φίλος και επιχειρηματικός εταίρος των Σαουδαράβων και των μοναρχών των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων– αποκάλυψε τις βλέψεις των σημερινών ενοίκων του Λευκού Οίκου για τον πόλεμο: καταστροφή της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και «εγκαίνια» μιας «νέας Μέσης Ανατολής». Αλλεργικής στη δημοκρατία. Πανηγύρι καταναλωτισμού. Και, φυσικά, business friendly.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου