Πάρος: Οι κάτοικοι διεκδικούν ξανά ελεύθερες παραλίες ενάντια σε Κτηματική και συγκεντρωτισμό
Στους δρόμους ξανά κάτοικοι και τοπικοί φορείς της Πάρου με την παραλία της Τρυπητής να γίνεται το επίκεντρο και το παράδειγμα του πως ο Νόμος μπορεί τελικά να μη λαμβάνει υπόψη του καθόλου την οποιαδήποτε τοπική κοινωνία.
Κάτοικοι της Κοινότητας Αγκαιριάς, τοπικοί φορείς και μέλη τη τοπικής αυτοδιοίκησης διαδήλωσαν σήμερα (19/7) κατά της εμπορικής εκμετάλλευσης της παραλίας Τρυπητή στην Πάρο, με συνθήματα όπως «Ελεύθερες παραλίες για όλους μας» και «Οι ζωές μας δεν ανήκουν στην κτηματική».
Η παραλία Τρυπητή, που βρίσκεται περίπου 18 χιλιόμετρα από την Παροικία, αποτελούσε μέχρι πρόσφατα ένα παρθένο μέρος, που φημίζεται για το κάλλος του και την ησυχία που παρέχει και του οποίου τη δημοπράτηση για εμπορική εκμετάλλευση είχε αρνηθεί σε ιδιώτη ο Δήμος Πάρου και η Κοινότητα Αγκαιριάς το 2015.
Οκτώ χρόνια αργότερα (2023) οι κάτοικοι του νησιού βλέποντας την κατάληψη εμβληματικών παραλιών του νησιού όπως η Σάντα Μαρία και το Μαρτσέλο, από ξαπλώστρες και ομπρέλες επιχειρήσεων που έπαιζαν στα όρια του Νόμου -όταν δεν τον ξεπερνούσαν- ξεσηκώθηκαν στο περίφημο «Κίνημα της Πετσέτας», όπως το χαρακτήρισαν υποτιμητικά διάφορα ΜΜΕ τότε.
Η Τρυπητή έγινε κάτι σαν σύμβολο της συγκεκριμένης κίνησης, με μέλος του Πολιτιστικού Συλλόγου Αρχίλοχος να χαρακτηρίζει -μιλώντας στο «Κουτί της Πανδώρας» για τη σημερινή (19/7) κινητοποίηση- «casus belli» οποιαδήποτε παρέμβαση στην παραλία.
Ο Δήμος Πάρου με διακομματική ομοφωνία συντάχθηκε με τους πολίτες και απέστειλε μάλιστα στις 10 Μαρτίου 2026 σχετική επιστολή στην Κτηματική Υπηρεσία Πειραιά, Νήσων και Δυτικής Αττικής με την οποία ενημέρωνε πως δεν χορηγεί άδεια για εγκατάσταση τροχήλατης καντίνας ή άλλους είδους επιχείρησης στην Τρυπητή.
Ωστόσο στις 6 Ιουλίου 2026, μετά από δημοπρασία υπογράφηκε σύμβαση παραχώρησης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου (Κτηματική Υπηρεσία Πειραιά, Νήσων και Δυτικής Αττικής) και της εταιρείας.
Σημειώνεται πως το ΥΠΟΙΚ εγκρίνει τον κατάλογο των παραχωρήσιμων θέσεων, η Γενική Διεύθυνση Δημόσιας Περιουσίας εκδίδει την απόφαση και η Κτηματική Υπηρεσία κάνει τη δημοπρασία και υπογράφει το παραχωρητήριο.
Η απόφαση αναρτημένη στη Διαύγεια ΕΔΩ
Η κοινότητα Αγκαιριάς με ανακοίνωσή της ζήτησε την ανάκληση του παραχωρητηρίου, απαριθμώντας τους λόγους, αλλά… φευ.
«Η κοινότητα Αγκαιριάς με επιστολή της ζητά την ακύρωση παραχώρησης αιγιαλού και παραλίας στην θέση Τρυπητή χαρακτηρίζοντας την απόφαση απαράδεκτη για πλήθος λόγων:
1. Παραβίαση Κανονιστικής Απόφασης του Δήμου Πάρου Με την 336/2024 Κανονιστική Απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Πάρου, με αριθμό πρωτοκόλλου 1241/23-1-2025 ο Δήμος δεν χορηγεί άδεια για στάσιμη καντίνα ή κινητή καντίνα, αυτοκινούμενη ή μη (οχήματος τροχήλατου, αυτοκινούμενου ή ρυμουλκούμενου ), εντός των ορίων των Δημοτικών Κοινοτήτων σε ιδιωτικό ή δημόσιο χώρο ή αιγιαλό και παραλία, στοιχεία που χαρακτηρίζουν την παραλία της Τρυπητής. Ως εκ τούτου η Κτηματική Υπηρεσία οφείλει να εναρμονίζεται με τις αποφάσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που αφορούν την διαχείριση των κοινόχρηστων χώρων και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
2. Φυσικό Περιβάλλον – Υποδομές – Πρόσβαση α. Η παραλία της Τρυπητής είναι συστατικό στοιχείο του ιδιαίτερου φυσικού κάλλους λόφου της Τρυπητής, λόφος που είναι δασική έκταση (φείδες) όπως και τμήματα της ευρύτερης περιοχής.
Η παραπάνω παραλία είναι μία από τις ελάχιστες εναπομείνασες μικρές παραλίες του νησιού, παρθένου φυσικού κάλλους με πλήθος χαρακτηριστικών που την καθιστούν ιδιαίτερη, τόσο ως προς την ιθαγενή χλωρίδα της, όσον και την καθαρότητα των υδάτων της. Σημειωτέον στη θέση αυτή υπάρχουν υπόγειες αναβλύσεις γλυκού νερού που διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερο υποθαλάσσιο περιβάλλον.
β. Η Τρυπητή ως μία μικρή απομονωμένη παραλία, στερείται παντελώς υποδομών, ηλεκτρικό ρεύμα, ύδρευση, αποχέτευση. Το οιονδήποτε εγχείρημα δημιουργίας τέτοιων, με σκοπό την εκμετάλλευσή της, θα αλλοίωνε ανεπανόρθωτα το χαρακτήρα της και το φυσικό περιβάλλον.
Ως εκ τούτου: – Η λειτουργία καντίνας (εγκατάσταση υγειονομικού ενδιαφέροντος) σε συνδυασμό την εξυπηρέτηση ομπρελών – ξαπλωστρών, χωρίς πρόσβαση σε δίκτυο ύδρευσης –αποχέτευσης συνιστά απειλή για την δημόσια υγεία.
– Η οποιαδήποτε παραγωγή λυμάτων θα διοχετεύεται ανεμπόδιστα στο έδαφος και στη θάλασσα με αποτέλεσμα την ρύπανση και υποβάθμιση της παρθένου της περιοχής.
– Η μη πρόσβαση σε ηλεκτρικό δίκτυο απαιτεί χρήση γεννήτριας με συνέπεια την ηχορύπανση και υποβάθμιση του περιβάλλοντος.
γ. Το οδικό δίκτυο που οδηγεί στην παραλία, χωματόδρομος σε κακή κατάσταση, είναι απολύτως ακατάλληλο να εξυπηρετήσει το πλήθος οχημάτων που συνεπάγεται μία εμπορική εκμετάλλευσή της.
Ο εκτός παραλίας υφιστάμενος περιβάλλοντας χώρος, είναι εξαιρετικά περιορισμένος και απολύτως ανεπαρκής για ελιγμούς και στάθμευση οχημάτων.
Ως εκ τούτου θα προέκυπτε άναρχη στάθμευση των οχημάτων με συνέπεια την παρεμπόδιση της ελεύθερης πρόσβασης και ανεμπόδιστης προσέγγισης στην παραλία με ότι αυτό συνεπάγεται σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης (ΕΚΑΒ, Πυροσβεστική κλπ)
δ. Να σημειωθεί ότι, σε γειτνίαση με το σύνολο των δραστηριοτήτων, του πλήθους των ανθρώπων και οχημάτων, που θα προκύψουν, διέρχεται δίκτυο υψηλής τάσης παροχής ρεύματος από την Πάρο στην Ίο.
3. Συμπέρασμα Η εμπορική εκμετάλλευση με καντίνα και ξαπλώστρες, αυτής της μικρής παρθένου παραλίας της Τρυπητής, μία από τις τελευταίες εναπομείνασες με τα χαρακτηριστικά αυτά, θα επέφερε ανεπανόρθωτη ζημιά σε αυτό το μικρό οικοσύστημα (Παραλία Τρυπητής – Λόφος Τρυπητής), το τόσο απαραίτητο για την χλωρίδα, την πανίδα και το χαρακτήρα του Νησιού μας, στα πλαίσια της έντονης οικιστικής πίεσης που δέχεται η Πάρος και την σημαντικότατη υποχώρηση του φυσικού περιβάλλοντος αυτής, με συνέπειες για το Νησί.
Δια ταύτα , και εκπροσωπώντας το σύνολο των κατοίκων της Κοινότητας Αγκαιριάς εντόνως ζητάμε:
1. Την ανάκληση της δημοπράτησης ή απευθείας παραχώρησης της παραλίας Τρυπητής του Δήμου Πάρου.
2. Να ληφθεί υπόψη η Κανονιστική Απόφαση του Δήμου που απαγορεύει την εγκατάσταση και λειτουργία οιασδήποτε μορφής καντίνας.
3. Την διασφάλιση του απολύτως κοινόχρηστου χαρακτήρα της παραλίας και την διατήρηση της μοναδικότητάς της ως παρθένου και ιδιαίτερου φυσικού κάλλους».
Παιχνίδι με τις λέξεις
Στην Τρυπητή δεν τοποθετήθηκε τελικά καμία τροχήλατη καντίνα ούτε άνοιξε κάποιο αναψυκτήριο, με τη διαδικασία δημοπράτησης να μην αμφισβητείται και όλα να είναι νομότυπα, αλλά και παράλογα ταυτόχρονα.
Αυτό καθώς τοποθετήθηκαν ξαπλώστρες και ομπρέλες, με μέλος του «Πολιτιστικού Συλλόγου Αρχίλοχος» να αναφέρει πως υπάρχει τυπωμένο barcode ώστε να καλέσει κάποιος delivery από συγκεκριμένο κατάστημα, ενώ φυσικά η χρήση τους είναι με χρέωση. Κοινώς 300 τ.μ της Τρυπητής πλέον τα απολαμβάνει κανείς μόνο πληρώνοντας.
«Επισημαίνουμε ότι κινήσεις που στοχεύουν μόνο στην παρεμπόδιση τοποθέτησης καντίνας αλλά αφήνουν στο απυρόβλητο τις ξαπλώστρες κινούνται σε λάθος κατεύθυνση» ανέφερε σε ανακοίνωσή της τον Μάρτιο η «Λαϊκή Συσπείρωση» στην Πάρο και τελικά θα αποδεικνυόταν προφητικό αυτό και πρακτικά, αφού οι κινήσεις της Κτηματικής Υπηρεσίας και του επιχειρηματία εκεί, μοιάζουν λες και «έπαιξαν» με τις λέξεις του παραχωρητηρίου.
Ο Νόμος του… ξεπουλήματος
Κάπως έτσι η Τρυπητή απέκτησε ενοικιαστή αφού όπως αναφέρεται στο σχετικό παραχωρητήριο που είναι δημόσιο στη Διαύγεια, με ισχύ έως την 31/12/2028:
«Mε αντάλλαγμα κατόπιν δημοπρασίας, το δικαίωμα απλής χρήσης τμήματος του αιγιαλού, έκτασης συνολικού εμβαδού 299,69 τ.μ για ανάπτυξη ομπρελών – ξαπλωστρών που βρίσκεται στην περιοχή Τρυπητή του Δήμου Πάρου , όπως αυτή απεικονίζεται στο υπό στοιχείο (ια) απόσπασμα υπόβαθρου ορθοφωτοχάρτη
Το αντάλλαγμα της παραχώρησης ορίζεται στο ποσό των 8.496,21€ για ανάπτυξη ομπρελών – ξαπλωστρών, το οποίο καταβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 5 κατωτέρω.
Από το συνολικό αντάλλαγμα της παραχώρησης, το 60%, ήτοι ποσό ίσο με 5.097,73€, αποδίδεται από το Δημόσιο υπέρ του Δήμου Πάρου, εντός του οποίου κείται ο παραχωρούμενος χώρος».
Ακόμα και δεδομένων δηλαδή των αμφιλεγόμενων κυβερνητικών εξαγγελιών για οικονομική εκμετάλλευση της Δημόσιας περιουσίας προς όφελος της Πολιτείας πάντως, θα έλεγε κανείς πως 308 ευρώ και 49 λεπτά τον μήνα (τα 183,29 ευρώ πάνε στον Δήμο), δεν είναι και μεγάλο κέρδος και σίγουρα δεν αξίζουν τη στέρηση των παρθένων χαρακτηριστικών και της αμιγώς ελεύθερης πρόσβασης, σε μέρη όπως η Τρυπητή.
«Διακοσμητική» η τοπική αυτοδιοίκηση, εκτός κάδρου οι τοπικές κοινωνίες
Το κάλλος των ελληνικών παραλιών είναι γνωστό και η ιστορία τους μεγάλη, αφού έχει γίνει σημείο αναφοράς του παγκόσμιου τουρισμού, ωστόσο εκτός από τουρίστες -με την ανάλογη οικονομική δυνατότητα και αισθητική- η Ελλάδα διαθέτει και γηγενείς κατοίκους.
Αυτό είναι κάτι που με τα χρόνια και με την ελληνική οικονομία να βασίζεται όλο και περισσότερο στον τουρισμό, οι εκάστοτε κυβερνήσεις το… ξεχνούν, φτάνοντας για χάρη της «βαριάς βιομηχανίας» της χώρας να προχωρούν σε νομοθετικές αλλαγές που δεν έχουν ούτε περιβαλλοντική αλλά ούτε και ακραιφνώς πολιτική βάση, αγνοώντας συνειδητά τις όποιες ενστάσεις των τοπικών κοινωνιών, αλλά και των νόμιμα εκλεγμένων προσώπων που έχουν προέλθει από αυτές.
Οι παραλίες προστατεύονται αποτελούν οικοσυστήματα και αναπόσπαστα μέρη της γεωμορφολογίας του εκάστοτε τόπου και ως τέτοια προστατεύονται από το άρθρο 24 του Συντάγματος. Συνεπώς οποιουδήποτε είδους οικονομική αξιοποίησή τους οφείλει να αναγνωρίζει την συνταγματική τους υπόσταση ως δημόσιου αγαθού και όχι ως μέσου προσοδοφορίας.
Εξάλλου 251 παραλίες σε όλη την Ελλάδα προστατεύονται και βρίσκονται εντός του ευρωπαϊκού οικολογικού δικτύου Natura 2000 και χαρακτηρίζονται «Απάτητες» σύμφωνα με την ΚΥΑ των ελληνικών Υπουργείων Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και Περιβάλλοντος & Ενέργειας στο πλαίσιο του νόμου Χατζηδάκη (Ν. 5092/2024).
Ο ίδιος νόμος μέσα σε μία σειρά από διατάξεις που εισήγαγε ήταν και αυτή της ηλεκτρονικής παρακολούθησης των παραλιών για τυχόν παραβάσεις, με την εφαρμογή «My Coast», να προσφέρεται για καταγγελίες πολιτών περί καταπάτησης από επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται σε αυτές ή άλλες αυθαιρεσίες.
Στις συνεχείς οχλήσεις όμως προς τα αρμόδια Υπουργεία, από Περιβαλλοντικούς και Πολιστικούς Φορείς των Κυκλάδων, περί διαφάνειας της διαδικασίας δημοπρατήσεων, μέτρων για την αποφυγή ολιγοπωλείων, με αναθέσεις σε ίδια πρόσωπα, και ενίσχυσης των τοπικών ελεγκτικών μηχανισμών, ο υπουργός «κώφευσε».
Για την ακρίβεια ο νόμος Χατζηδάκη (Ν. 5092/2024) παρακάμπτει εντελώς πλέον την εκάστοτε τοπική αυτοδιοίκηση, αδιαφορώντας ουσιαστικά για τις τοπικές ιδιαιτερότητες και τις ίδιες τις κοινότητες.
Αυτό καθώς οι αιτήσεις για εκμετάλλευση του αιγιαλού γίνονται ηλεκτρονικά και μόνη υπεύθυνη είναι η Κτηματική Υπηρεσία, που μπορεί -όπως και κάνει- να αγνοήσει τις απόψεις των Δήμων περί του όποιου αντίστοιχου θέματος.
Ακόμα περισσότερο, ο εκάστοτε Δήμος, δεν έχει εξουσιοδότηση ούτε να τιμωρήσει τον οποιοδήποτε παραβάτη. Με απλά λόγια δεν υπάρχει δικαιοδοσία στην δημοτική αρχή να επιβάλλει πρόστιμο ή βάλει προσωρινό λουκέτο σε οποιονδήποτε παραβάτη επιχειρηματία και για οποιονδήποτε λόγο σχετικό με τη σύμβασή του.
Ο Δήμος απλά λαμβάνει την καταγγελία και τη μεταβιβάζει στην Κτηματική Υπηρεσία, περιμένοντας την όποια έκβαση, με τη γραφειοκρατία και την υποστελέχωση διάφορων φορέων να αποτελούν τροχοπέδη.
Εξάλλου και η εφαρμογή My Coast, παρ’ ότι διαφημίστηκε δεν λειτουργεί σε όλες τις τοποθεσίες, όπως κατήγγειλε στο «Κουτί της Πανδώρας» και ο κ.Μαρινόπουλος της «Λαϊκής Συσπείρωσης» Πάρου, που αναφέρθηκε και στην Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ) ως μέσο που πρέπει να χρησιμοποιήσουν οι τοπικοί παράγοντες, αφού δημιουργείται επικίνδυνο προηγούμενο με τον Νόμο Χατζηδάκη.
Οι παραλίες ως δημόσιο κοινωνικό αγαθό
Οι άνθρωποι της Πάρου πάντως δεν δείχνουν διατεθειμένοι να τα παρατήσουν. Μιλώντας στο «Κουτί της Πανδώρας» μέλος του «Πολιτιστικού Συλλόγου Αρχίλοχος» τόνισε πως συνεχιστούν οι κινητοποιήσει για την Τρυπητή, ενώ θα υπάρξουν και νομικές κινήσεις ενάντια στον Νόμο Χατζηδάκη.
Το 2023 εξάλλου το Κίνημα για ελεύθερες παραλίες ενέπνευσε ανθρώπους σε όλη την Ελλάδα να κινηθούν ανάλογα προστατεύοντας τον τόπο τους και το δικαίωμα όλων στην ελεύθερη πρόσβαση σε αυτό το κοινωνικό.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου