Έρευνα ΙΕΛΚΑ: Μόνο οι μισοί θα κάνουν φέτος διακοπές

Ένας στους δύο πολίτες δεν σχεδιάζει να πάει διακοπές φέτος το καλοκαίρι, ενώ όσοι πάνε φαίνεται να στρέφονται σε πιο οικονομικές λύσεις, με λιγότερες ημέρες, χαμηλότερο προϋπολογισμό και διαμονή σε εξοχικά, ενοικιαζόμενα δωμάτια και αγορές από τοπικά καταστήματα, σύμφωνα με έρευνα του ΙΕΛΚΑ. «Τα ευρήματα αποτυπώνουν μια σαφή τάση εξοικονόμησης χρημάτων στις φετινές διακοπές, αποτέλεσμα κυρίως του μειωμένου διαθέσιμου εισοδήματος και του αυξημένου κόστους μετακίνησης, διαμονής και διατροφής» συμπεραίνει το ΙΕΛΚΑ.

Σύμφωνα με έρευνα του ΙΕΛΚΑ, οι Έλληνες το καλοκαίρι του 2026 δείχνουν ξεκάθαρη τάση εξοικονόμησης χρημάτων στις διακοπές τους, κυρίως λόγω της οικονομικής πίεσης και του αυξημένου κόστους μετακίνησης, διαμονής και φαγητού. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε τον Μάιο του 2026 σε δείγμα 700 καταναλωτών από όλη τη χώρα και ανέδειξε αλλαγές στις ταξιδιωτικές και καταναλωτικές συνήθειες.

Το 50% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι δεν θα κάνει διακοπές φέτος, ποσοστό ελαφρώς μειωμένο σε σχέση με το 2025 (52%). Από όσους σκοπεύουν να ταξιδέψουν, το 34% θα κάνει περιορισμένες διακοπές, το 14% θα κινηθεί όπως κάθε χρόνο, ενώ μόλις το 2% σχεδιάζει περισσότερες ημέρες. Οι περισσότεροι υπολογίζουν διακοπές διάρκειας 4 έως 7 ημερών, ενώ ο μέσος χρόνος παραμονής φτάνει τις 11,4 ημέρες.

Οι εξοχικές κατοικίες αποτελούν την πιο δημοφιλή επιλογή διαμονής, είτε πρόκειται για ιδιόκτητα σπίτια είτε για φιλοξενία από τρίτους. Αυξημένη εμφανίζεται και η προτίμηση στα ενοικιαζόμενα δωμάτια, ενώ τα ξενοδοχεία επιλέγονται από μικρό ποσοστό ταξιδιωτών. Παράλληλα, λίγοι επιλέγουν ακριβότερες μορφές διακοπών, όπως all inclusive πακέτα ή κρουαζιέρες. Καταγράφεται γενικότερα στροφή προς πιο οικονομικές λύσεις, με στόχο είτε τη μείωση του κόστους είτε την παράταση της διάρκειας των διακοπών.

Σε ό,τι αφορά τους προορισμούς, οι περισσότεροι προτιμούν παραθαλάσσιες περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας, ενώ ακολουθούν τα νησιά. Η επιλογή αυτή φαίνεται να συνδέεται και με την προσπάθεια αποφυγής των αυξημένων ακτοπλοϊκών εξόδων. Μικρότερο ποσοστό επιλέγει ορεινούς προορισμούς ή ταξίδια στο εξωτερικό.

Η οικονομία επηρεάζει και τις καθημερινές συνήθειες στις διακοπές. Πολλοί καταναλωτές επιλέγουν να μαγειρεύουν συχνά, επισκέπτονται συστηματικά σούπερ μάρκετ, μίνι μάρκετ και φούρνους, ώστε να περιορίσουν τα έξοδα εστίασης. Παράλληλα, περισσότεροι από τους μισούς δηλώνουν ότι προτιμούν τοπικά προϊόντα, ενισχύοντας έτσι τις τοπικές αγορές και αναζητώντας ποιοτικές αλλά πιο προσιτές επιλογές.

Συνολικά, η έρευνα αποτυπώνει ένα νέο προφίλ διακοπών για τους Έλληνες: πιο συγκρατημένες αποδράσεις, αυξημένη προσοχή στα έξοδα και στροφή σε οικονομικότερες επιλογές, χωρίς όμως να εγκαταλείπεται η ανάγκη για ποιοτικές εμπειρίες και στήριξη της τοπικής οικονομίας.

ΠΗΓΗ 

- ΔΕΙΤΕ, ακολούθως, αναλυτικά ολόκληρη την έρευνα με τα σχετικά γραφήματα: 

Μόνο 1 στους 2 σχεδιάζουν να κάνουν διακοπές – 11,4 ημέρες ο μέσος χρόνος διακοπών

Έρευνα καταναλωτών ΙΕΛΚΑ:
• Μόνο 1 στους 2 σχεδιάζουν να κάνουν διακοπές και 8 στους 10 επιλέγουν οικονομικούς τύπους διακοπών (εξοχικά, ενοικιαζόμενα δωμάτια)
• 11,4 ημέρες ο μέσος χρόνος διακοπών
• Η πλειοψηφία επιλέγει ηπειρωτική Ελλάδα
• 45% θα μειώσουν τις δαπάνες τους στις διακοπές τους
• 1 στους 2 καταναλωτές μαγειρεύουν συστηματικά στις διακοπές τους

Το Ινστιτούτο Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) πραγματοποιεί κυλιόμενη έρευνα καταναλωτών σε σχέση με θέματα της επικαιρότητας, με δείγμα 700 καταναλωτές από όλη την Ελλάδα. Η τελευταία έρευνα πραγματοποιήθηκε τον Μάιο 2026 και αφορούσε μια σειρά θεμάτων σε σχέση με την καταναλωτική και αγοραστική συμπεριφορά στις διακοπές του καλοκαιριού.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα του Σχήματος 1, οι μισοί των ερωτηθέντων (50%) δεν προγραμματίζουν να κάνουν διακοπές το καλοκαίρι του 2026, γεγονός που ενδέχεται να αντικατοπτρίζει είτε οικονομικές πιέσεις, είτε άλλους προσωπικούς περιορισμούς – το αντίστοιχο ποσοστό το 2025 ήταν 52%. Ωστόσο, το 50% σκοπεύει να κάνει διακοπές, το 34% έστω και περιορισμένες, το 14% δηλώνει πως θα ταξιδέψει όπως κάθε χρόνο και 2% περισσότερες ημέρες. Από όσους σχεδιάζουν διακοπές, οι περισσότεροι (42%) υπολογίζουν να απουσιάσουν για 4 έως 7 ημέρες, ενώ 29% για 8 έως 14 ημέρες. Ο μέσος χρόνος διακοπών για όσους τελικά ταξιδέψουν διαμορφώνεται στις 11,4 ημέρες, στοιχείο που επιβεβαιώνει την τάση για συγκρατημένες αποδράσεις όπως και πέρυσι που ήταν 11,3 ημέρες.
Όπως καταγράφεται στο σχήμα 2, η πλειοψηφία του κοινού επιλέγει τις εξοχικές κατοικίες, είτε στις δικές τους (35%), είτε τρίτων (18%) είτε με μίσθωση. Το 35% επιλέγει διαμονή σε ενοικιαζόμενα δωμάτια με σημαντική αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά και μόνο το 14% διαμονή σε ξενοδοχεία (10% χωρίς διατροφή και 4% με πλήρη διατροφή), κάτι που αποτελεί ένδειξη για την δυνατότητα οικονομικής ανταπόκρισης των ελληνικών νοικοκυριών στις εναλλακτικές που υπάρχουν. Τέλος το 8% επιλέγει camping και το 9% επιλέγει ταξίδι στο εξωτερικό. Σε γενικές γραμμές καταγράφεται μία πρόθεση του ελληνικού κοινού για οικονομικότερες λύσεις διακοπών προκειμένου να εξοικονομήσει χρήματα για να μπορέσει να πραγματοποιήσει κάποιο ταξίδι, είτε για να μπορέσει να επεκτείνει τη χρονική διάρκεια του. Οι πιο κοστοβόρες επιλογές, όπως τα ξενοδοχεία all inclusive και οι κρουαζιέρες, συγκεντρώνουν εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά.
Όσον αφορά τους προορισμούς, η ηπειρωτική Ελλάδα κοντά σε παραθαλάσσιες περιοχές συγκεντρώνει την πλειοψηφία (57%), ενώ ακολουθούν τα νησιά (38%). Η ορεινή ηπειρωτική χώρα αποτελεί επιλογή για το 11% των ταξιδιωτών, ενώ το 9% εξετάζει διακοπές στο εξωτερικό. Τα ευρήματα υποδεικνύουν μια ξεκάθαρη στροφή προς εγχώριους και πιο προσιτούς προορισμούς και την αποφυγή των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων.

Η τάση εξοικονόμησης αντικατοπτρίζεται και στο σχήμα 3. Οι καταναλωτές φαίνεται να υιοθετούν πιο οικονομικές λύσεις, με το 41% να δηλώνει ότι μαγειρεύει συχνά στις διακοπές και το 70% να επισκέπτεται συστηματικά σούπερ μάρκετ ή μίνι μάρκετ, πιθανότατα σε μία προσπάθεια εξοικονόμησης χρημάτων από την εστίαση. Παράλληλα, το 79% επισκέπτεται φούρνους και αρτοποιεία. Μόλις το 28% δηλώνει ότι δεν μαγειρεύει ποτέ, Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι πάνω από τους μισούς (62%) δηλώνουν ότι προτιμούν να αγοράζουν τοπικά προϊόντα, στηρίζοντας την τοπική οικονομία και πιθανόν αναζητώντας αυθεντικές αλλά οικονομικά προσιτές γεύσεις. Συνολικά, διαμορφώνεται μια εικόνα διακοπών με έμφαση στον έλεγχο των εξόδων και την ενίσχυση της διατροφικής αυτάρκειας.

Το 45% του κοινού δηλώνει ότι θα μειώσει τη φετινή του δαπάνη για αγορές. Στο σχήμα 5 καταγράφονται οι λόγοι. Όλοι οι λόγοι καταγράφονται ιδιαίτερα ψηλά με το αυξημένο κόστος εισιτηρίων να καταγράφεται πιο επιβαρυντικό, την εστίαση ελαφρώς λιγότερο και το κόστος διαμονής ακόμα λιγότερο, πιθανότατα λόγω των επιλογών που αναφέρθηκαν παραπάνω για διαμονή σε εξοχικά και δωμάτια.

Τέλος σε σχέση με τα σημεία πώλησης, το 68% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι προμηθεύεται τρόφιμα από φούρνους και αρτοποιεία, ενώ σε υψηλά ποσοστά βρίσκονται και οι μεγάλες (66%) και μικρές (48%) αλυσίδες σούπερ μάρκετ. Παράλληλα, αξιοσημείωτο είναι το 41% που προτιμά τα μίνι μάρκετ. Σε γενικές γραμμές φαίνεται το καλοκαίρι μία σημαντική παρουσία της τοπικής αγοράς στις επιλογές των καταναλωτών, σε εντονότερο βαθμό σε σχέση με τις μετρήσεις τον υπόλοιπο χρόνο. Κατά κάποιο τρόπο καταγράφεται μια υβριδική καταναλωτική στάση: από τη μία, οι διακοπές γίνονται με οικονομία και προσοχή, από την άλλη όμως διατηρείται η επιθυμία για φρέσκα και ποιοτικά τοπικά προϊόντα και πρόσβαση σε ότι είναι διαθέσιμο σε κάθε περιοχή. Σε γενικές γραμμές φαίνεται ένα καταναλωτικό προφίλ που ενισχύει τις τοπικές οικονομίες, μέσω των αγορών τροφίμων κατά τη διάρκεια των διακοπών.

Συνοψίζοντας, τα ευρήματα αποτυπώνουν μια σαφή τάση εξοικονόμησης χρημάτων στις φετινές διακοπές, αποτέλεσμα κυρίως του μειωμένου διαθέσιμου εισοδήματος και του αυξημένου κόστους μετακίνησης, διαμονής και διατροφής. Η τάση αυτή εκφράζεται μέσα από τη συστηματική προετοιμασία γευμάτων στον χώρο διαμονής, την αποφυγή εξόδων για εστίαση και την εντατική αγορά τροφίμων από σούπερ μάρκετ, φούρνους, οπωροπωλεία και άλλες τοπικές επιχειρήσεις. Παρά τον περιορισμό στις συνολικές δαπάνες, η ενίσχυση των μικρών, τοπικών αγορών αναδεικνύεται σε έμμεσο αλλά ουσιαστικό θετικό αποτέλεσμα, δημιουργώντας έναν κύκλο ευρύτερης οικονομικής στήριξης των τοπικών κοινοτήτων στις τουριστικές περιοχές.