Σύρος / «Ερμούπολη 200 χρόνια Μουσικής»: Επιστημονική Ημερίδα το Σάββατο 12/9 - Έκθεση τεκμηρίων από τα αρχεία και τις συλλογές του Τμήματος ΓΑΚ Σύρου, από 14 έως 25/9

 

 

 

Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στις παρακάτω εκδηλώσεις.

Επιστημονική Ημερίδα «Ερμούπολη 200 χρόνια Μουσικής»

 

Το Κέντρο Ερευνών και Τεκμηρίωσης του Ωδείου Αθηνών και τα Γενικά Αρχεία του Κράτους συνδιοργανώνουν ημερίδα για την μουσική ζωή της Ερμούπολης με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την ονοματοδοσία της. 

 

Στην Ημερίδα θα προβληθούν σημαντικές όψεις της μουσικής ζωής της πόλης κατά τον 19ο αιώνα, αλλά και προσωπικότητες που πρωταγωνίστησαν στις μουσικές δραστηριότητες εντός και εκτός του Θεάτρου Απόλλων.

 

 Σάββατο, 12 Σεπτεμβρίου 2026

 Ώρα έναρξης ημερίδας 10.00

Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Σύρου Ερμούπολης, Αίθουσα Γιάννης Ρίτσος

 

Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Σύρου Ερμούπολης Αίθουσα Γιάννης Ρίτσος

Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου 2026

10.00-20.00

 

 

Ερμούπολη 200 χρόνια Μουσικής

 

Επιστημονική Ημερίδα 

Η μουσική κατείχε κεντρική θέση στην ιστορία της Ερμούπολης από την πρώτη στιγμή της δημιουργίας της. Το 1840 η Ερμούπολη θα γινόταν η πρώτη πόλη μετά την ελληνική πρωτεύουσα που θα υποδεχόταν την όπερα. Η ραγδαία οικονομική ανάπτυξη του νησιού αλλά και η αγάπη του κοινού για τη μουσική θα οδηγήσει στην οικοδόμηση ενός μόνιμου θεάτρου που να φιλοξενεί μελοδραματικές παραγωγές. Από το 1864 το Θέατρο Απόλλων θα πρωταγωνιστήσει στη μουσική ζωή της πόλης. Παράλληλα θα καλλιεργηθεί η μουσική παιδεία, η εγχώρια μουσική δημιουργία, η μουσική κριτική.

Τα Αρχεία αποτελούν τους σημαντικότερους φορείς ιστορικής μνήμης και συχνά κρύβουν άγνωστους θησαυρούς που αναμένουν την έρευνα για να αναδειχθούν. Το Κέντρο Ερευνών και Τεκμηρίωσης του Ωδείου Αθηνών και τα Γενικά Αρχεία του Κράτους συνδιοργανώνουν ημερίδα για την μουσική ζωή της Ερμούπολης με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την ονοματοδοσία της. Στην Ημερίδα θα προβληθούν σημαντικές όψεις της μουσικής ζωής της πόλης κατά τον 19ο αιώνα, αλλά και προσωπικότητες που πρωταγωνίστησαν στις μουσικές δραστηριότητες εντός και εκτός του Θεάτρου Απόλλων.

 

Πρόγραμμα Ημερίδας

 

Χαιρετισμοί 10.00-10.30  

Αμαλία Παππά, Γενική Διευθύντρια ΓΑΚ

Ειρήνη Τόλιου, Αν. Προϊσταμένη Τμήματος ΓΑΚ Σύρου

Στέλλα Κουρμπανά, Διευθύντρια ΚΕΤΩΑ

Πρώτη Συνεδρία «Τα μουσικά αρχεία ως πηγή ιστορικής γνώσης» 10.30-12.00

 

Συντονισμός: Αμαλία Παππά

Άννα Κουλικούρδη, Μουσικές διαδρομές μέσα από τα αρχεία και τις συλλογές της Κεντρικής Υπηρεσίας των ΓΑΚ  

Λούλα Κλήμη, «Ζήτο ἡ μουσικῆ τῆς Σῦρας»: Η μουσική μέσα από τα τεκμήρια των συλλογών του Τμήματος ΓΑΚ Σύρου

Στέλλα Κουρμπανά, Από τον Εμμανουήλ Ροΐδη στον Ιωάννη Φουστάνο και από την Ερμούπολη στην Αθήνα: Σημαίνουσες προσωπικότητες της Ερμούπολης και το Ωδείο Αθηνών.

12.00-12.30 Διάλειμμα

 

Δεύτερη συνεδρία «Η μουσική ζωή στην Ερμούπολη» 12.30 -14.00

Συντονισμός: Στέλλα Κουρμπανά

Κωνσταντίνος Γ. Σαμπάνης, Όψεις της λυρικής θεατρικής δραστηριότητας στην Ερμούπολη της Σύρου κατά τον 19^ο αιώνα

Άννα Χατζηαθανασίου, Στρατιωτικοί μουσικοί, δίκτυα και αλληλεπιδράσεις στη Σύρο του 19^ου αιώνα

Μάκης Μαρτίνης, Οι μπάντες στην Ερμούπολη κατά τον 19^ο αιώνα. Ένα σύντομο ιστορικό για τα πρώτα τους βήματα

14.00-17.00 Διάλειμμα

17.00-17.45 Εγκαίνια έκθεσης τεκμηρίων του Τμήματος ΓΑΚ Σύρου

(Αναγνωστήριο ΓΑΚ Σύρου, Πλατεία Μιαούλη)

 

Τρίτη συνεδρία «Οι πρωταγωνιστές της μουσικής ζωής» 18.00 -19.30

 

 Συντονισμός: Ειρήνη Τόλιου

 

Μαρία Γλυνού, Ο Συριανός Λουβοδίκος Σπινέλης. Συνθέτης, Μαέστρος και Συνιδρυτής του «Ελληνικού Μελοδράματος»

Μάτα Κοτσιώνη, Φόρος τιμής στον Αντώνιο Μπιφέρνο, «τὸν συναγείραντα τὰ πλήθη»

 

Πέτρος Στεργιόπουλος, «Λιγύμολπος Αηδών». Έργα περιγραφικής μουσικής για πλαγίαυλο στην Ερμούπολη του 19ου αιώνα

Στο πλαίσιο της Ημερίδας «Ερμούπολη 200 χρόνια μουσικής», θα πραγματοποιηθεί και η δράση ΕΡΜΟΥΣΙΑ, ένα masterclass μουσικής και έρευνας που έχει ως στόχο την ανάδειξη ενός σημαντικού μουσικού χειρογράφου του 1894 που εντοπίστηκε στα ΓΑΚ Σύρου. Περισσότερα: https://plagiavlia.wixsite.com/ermousia και εδώ: ΕΡΜΟΥΣΙΑ
| Μια πρωτοβουλία για τη μουσική πράξη και την έρευνα | Σύρος - Αθήνα - ΩΔΕΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ

***

 

 

Έκθεση τεκμηρίων από τα αρχεία και τις συλλογές του Τμήματος ΓΑΚ Σύρου

 

Η Ερμούπολη, πόλη που δημιουργήθηκε μέσα στις συνθήκες της Ελληνικής Επανάστασης, εξελίχθηκε σύντομα σε σημαντικό εμπορικό, ναυτιλιακό και πολιτιστικό κέντρο. Η  ίδρυση του Θεάτρου Απόλλων, η δράση μουσικών συλλόγων και σχολών, η παρουσία θεατρικών και μελοδραματικών θιάσων αλλά και γενικότερα Ελλήνων και ξένων μουσικών, διαμόρφωσαν μια ιδιαίτερα ζωντανή μουσική πραγματικότητα. Αυτή η πλούσια και πολυδιάστατη μουσική ζωή της Ερμούπολης αποτυπώνεται σε συμβολαιογραφικά αρχεία, διοικητικά έγγραφα, ληξιαρχικά βιβλία, δημοτολόγια, παρτιτούρες, προγράμματα παραστάσεων, λιμπρέτα και ιδιωτικές συλλογές που απόκεινται στο Τμήμα ΓΑΚ Σύρου.
Η έκθεση επιχειρεί να αναδείξει το αρχειακό υλικό που συνδέεται με το μουσικό παρελθόν της Ερμούπολης, τις διαφορετικές δυνατότητες που προσφέρει, αλλά και να αποτελέσει το έναυσμα για νέα ερευνητικά ενδιαφέροντα.

 

 14 - 25 Σεπτεμβρίου 2026

 Δευτέρα έως Παρασκευή 9.00 - 14.00

Εγκαίνια, Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου στις 17.00 

Αναγνωστήριο Τμήματος ΓΑΚ Σύρου, Πλατεία Μιαούλη