Ένα περιβαλλοντικό έγκλημα στον Κηφισό για 14 ευρώ και το Δελτίο Παραλαβής
Σοφοκλής Αρχοντάκης Το περιβαλλοντικό έγκλημα στον Κηφισό αφήνει μερικά αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν και τα δελτία παράδοσης και παραλαβής του φορτίου.
Στο Αιγάλεω αποκαλύφθηκε η παράνομη απόρριψη βιομηχανικών αποβλήτων στον Κηφισό, μια υπόθεση που προέκυψε μέσα από την πολυήμερη παρακολούθηση πρατηρίου υγρών καυσίμων.
Βυτιοφόρα ιδιωτικής εταιρείας παραλάμβαναν απόβλητα από βιομηχανικές εγκαταστάσεις, όπως την Μπισκοτοβιομηχανία Παπαδοπούλου και το κρατικό νοσοκομείο Αττικόν, όπου έπρεπε να μεταφερθούν στο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Μεταμόρφωσης. Τα βυτιοφόρο σύμφωνα με τις αρχές άδειαζαν τα λύματα σε φρεάτιο στο χώρο πρατηρίου καυσίμων.
Οι αρχές διέρρευσαν πως είχαν πληροφορίες ότι βυτιοφόρα της συγκεκριμένης εταιρείας διοχέτευαν «επικίνδυνα απόβλητα στον Κηφισό» μέσο αγωγού ομβρίων υδάτων. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τα απόβλητα να διοχετεύονται στον ποταμό Κηφισό και στη συνέχεια στη θάλασσα, το Φαληρικό Δέλτα και την «μαγευτική Αθηναϊκή Ριβιέρα».
Μέσα από αλλεπάλληλες τηλεφωνικές επικοινωνίες φάνηκε πως δεν πρόκειται για ένα μεμονωμένο περιστατικό, υπάρχουν μαρτυρίες πως η κατάσταση είναι ανυπόφορη και οι πολίτες της περιοχής ήταν εγκλωβισμένοι όλο το καλοκαίρι εντός των διαμερισμάτων τους εξαιτίας της ανυπόφορης δυσοσμίας, τουλάχιστον στην περιοχή του Ταύρου. Πλέον υπάρχουν ενδείξεις που για την προέλευση της δυσοσμίας. Όμως αξίζει να δούμε λίγα πράγματα για το ρυθμιστικό πλαίσιο.
Τι πρέπει να γνωρίζουμε για την διαχείριση και απόρριψη αποβλήτων
Στην Ελλάδα όπως και σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, η διακίνηση επικίνδυνων αποβλήτων και βιομηχανικών υγρών αποβλήτων παρακολουθείται αυστηρά για να αποφευχθεί η παράνομη απόρριψή τους σε ποτάμια, θάλασσες ή ακόμα χειρότερα στον υδροφόρο ορίζοντα.
Επιχειρήσεις όπως η Μπισκοτοβιομηχανία Παπαδοπούλου που παράγουν απόβλητα οφείλουν να τηρούν Ηλεκτρονικό Μητρώο Αποβλήτων. Αντίστοιχα επιχειρήσεις όπως αυτή του ή των βυτιοφόρων, που μεταφέρουν επικίνδυνα απόβλητα, αλλά και όσες επεξεργάζονται απόβλητα όπως το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Μεταμόρφωσης, οφείλουν να τηρούν Ηλεκτρονικό Μητρώο Αποβλήτων.
Χωρίς να προδικάσει ο οποιοσδήποτε ποιοι έχουν συνυπαιτιότητα, το ΚΕΛ, η βιομηχανία και η εταιρεία του βυτιοφόρου οφείλουν να τηρούν το Μητρώο.
Το ΚΕΛ επεξεργάζεται τα λύματα, το αντίτιμο είναι ιδιαίτερα μικρό, λίγα ευρώ συγκεκριμένα έως 14 ευρώ, ώστε οι εταιρείες βυτιοφόρων να μην πετούν τα λύματα σε όμβρια ύδατα αλλά να τα οδηγούν σε ΚΕΛ για επεξεργασία. Αξίζει να σημειωθεί πως το βυτιοφόρο όταν περνάει σε ΚΕΛ, καταγράφεται.
Κανένα φορτίο δεν μπορεί να φύγει από βιομηχανία, χωρίς να συνοδεύεται από μια σειρά εγγράφων που πιστοποιούν την καταλληλότητα του οχήματος για μεταφορά των αποβλήτων, ότι η μεταφορά γίνεται από αδειοδοτημένο φορέα και πως τα απόβλητα καταλήγουν σε εξειδικευμένη μονάδα επεξεργασίας λυμάτων.
Μάλιστα εκδίδεται από την μονάδα, που εδώ φέρεται να είναι το ΚΕΛ, αποδεικτικό παραλαβής και Δελτίο Καταστροφής του υλικού.
Τι αναφέρει και τι αποκρύπτει η βιομηχανία Παπαδοπούλου
Σε ανακοίνωσή της η εταιρεία Ε.Ι Παπαδόπουλος ΑΕ διευκρινίζει ότι το συγκεκριμένο όχημα δεν ανήκει στον ιδιόκτητο στόλο της εταιρείας.
Συγκεκριμένα, η ανακοίνωση αναφέρει πως το βυτιοφόρο «ανήκει σε τρίτη εταιρεία, η οποία έχει αναλάβει συμβατικά τη συλλογή και μεταφορά λυμάτων από το εργοστάσιο της Ε.Ι. Παπαδόπουλος ΑΕ στον Ταύρο Αττικής προς το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) Μεταμόρφωσης. Η εν λόγω εταιρεία υποχρεούται, στο πλαίσιο του έργου που έχει αναλάβει, να τηρεί το σύνολο των προβλεπόμενων περιβαλλοντικών και κανονιστικών απαιτήσεων».
Η εταιρεία υποστηρίζει πως «αντιμετωπίζει το περιστατικό με τη δέουσα σοβαρότητα και προβαίνει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την πλήρη και άμεση διερεύνησή του, επιφυλασσόμενη για την άσκηση κάθε νόμιμου δικαιώματός της».
Η ανακοίνωση καταλήγει λέγοντας ότι βρίσκεται «στη διάθεση των αρμόδιων Αρχών για οποιαδήποτε πληροφορία ή διευκρίνιση τυχόν ζητηθεί». Σημαντικό μέλημα για εμάς είναι η ορθολογική διαχείριση των παραγόμενων αποβλήτων, που στόχο έχει την προστασία του περιβάλλοντος. Ο περιορισμός και η μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της Εταιρείας μας, καθώς και η πλήρης συμμόρφωση με την κείμενη νομοθεσία για τη διαχείριση, την αποθήκευση, τη μεταφορά, την ανακύκλωση και τη διάθεση των αποβλήτων, συνιστούν βασικές δεσμεύσεις μας.
Το πρόβλημα όμως είναι αλλού. Η εταιρεία είχε υποσχεθεί να τηρήσει τους όρους διαφάνειας ESG δηλαδή Περιβαλλοντικής, Κοινωνικής και Εταιρικής Διακυβέρνησης. Στην τελευταία δημοσιευμένη έκθεση του 2022 (συνήθως δημοσιεύονται έως τον Μάρτιο του επόμενου έτους, δηλαδή το 2023) και συγκεκριμένα στην σελίδα 45/115 για την διαχείριση αποβλήτων αναφέρεται ότι:
"Σημαντικό μέλημα για εμάς είναι η ορθολογική διαχείριση των παραγόμενων αποβλήτων, που στόχο έχει την προστασία του περιβάλλοντος. Ο περιορισμός και η μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της Εταιρείας μας, καθώς και η πλήρης συμμόρφωση με την κείμενη νομοθεσία για τη διαχείριση, την αποθήκευση, τη μεταφορά, την ανακύκλωση και τη διάθεση των αποβλήτων, συνιστούν βασικές δεσμεύσεις μας."
Στην ίδια σελίδα αναφέρεται ότι «η διαχείριση των απορριμμάτων συνολικά γίνεται από συνεργαζόμενες εταιρείες ανακύκλωσης ή διαχείρισης αποβλήτων μεταφέροντας τα σε εγκεκριμένες μονάδες επεξεργασίας-ανακύκλωσης», επιβεβαιώνοντας το γεγονός πως χρησιμοποιούνταν τουλάχιστον από το 2022 συνεργαζόμενες εταιρείες.
Ασχέτως όμως της υπεργολαβίας και της ανάθεσης της μεταφοράς των αποβλήτων από τρίτο μέρος, η εταιρεία δεσμεύεται η ίδια ως προς την συμμόρφωση με τους νόμους. Τίποτα όμως δεν προδικάζει πως η εταιρεία είχε γνώση της παράνομης διοχέτευσης των αποβλήτων σε φρεάτιο που κατέληγε στον Κηφισό. Ενδιαφέρον έχει ο τρόπος πιστοποίησης της ορθής διαχείρισης των αποβλήτων.
Τα ερωτήματα που οφείλουν να απασχολήσουν την κοινωνία και τις αρχές
Τα ερωτήματα είναι λίγα, αλλά καίρια ώστε να κατανοήσουμε πως λειτουργούσε αυτό το σύστημα (έως και κύκλωμα). Πρέπει αρχικά να απαντηθούν οι κινήσεις της εταιρείας Παπαδοπούλου για την ιχνηλάτηση των αποβλήτων, τουλάχιστον σε ηθικό επίπεδο σύμφωνα με την δέσμευση ESG που είχαν αναλάβει, καθώς σε νομικό επίπεδο η εταιρεία φέρεται να λειτούργησε σύννομα.
Στην συνέχεια πρέπει να απαντηθεί το κυριότερο αν έχουν εκδοθεί πιστοποιητικά παραλαβής, για το φορτίο των τουλάχιστον 5 βυτιοφόρων που άδειασαν το φορτίο τους στον Κηφισό, από το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων, το οποίο ανήκει στην ΕΥΔΑΠ. Το ΚΕΛ ή η εταιρεία που διενεργεί την επεξεργασία, οφείλει να εκδώσει και πιστοποιητικό καταστροφής των λυμάτων, το οποίο μπαίνει στο αρχείο της εταιρείας που έχει ως υποπροϊόν της παραγωγής τα λύματα.
Συμπληρωματικά πρέπει να γίνει γνωστό αν αδειάστηκαν στον Κηφισό και τα λύματα του νοσοκομείο Αττικόν, τα οποία δυνητικά μπορεί να είναι υψηλότερης επικινδυνότητας από αυτά των βιομηχανιών. Αυτό δεν προϋποθέτει ευθύνη του ΚΕΛ, το οποίο δεν διαχειρίζεται νοσοκομειακά ή επικίνδυνα απόβλητα.
Αυτό σημαίνει πως κάποια ιδιωτική εταιρεία έχει εκδώσει έγγραφο παραλαβής και καταστροφής των νοσοκομειακών αποβλήτων, εφόσον ισχύουν οι πληροφορίες που διέρρευσαν στα ΜΜΕ από τις αρχές.
Απορίας άξιον είναι το γιατί οι εταιρείες αυτές προτίμησαν την παράνομη απόρριψη των λυμάτων, όταν το εισιτήριο εισόδου στο ΚΕΛ Μεταμόρφωσης κοστίζει έως 14 ευρώ, σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες.
Στην ΕΥΔΑΠ απευθύνθηκε ερώτημα που αφορά την διαδικασία παραλαβής των επικίνδυνων λυμάτων, το οποίο λόγω της ειδικής φύσης του ζητήματος, δεν απαντήθηκε άμεσα. Το ερώτημα αφορούσε την «γενική περιγραφή της διαδικασίας από την παράδοση των λυμάτων σε εσάς μέχρι και την επεξεργασία, σε… γραφειοκρατικό επίπεδο». Μόλις υπάρξει απάντηση, αυτή θα προστεθεί στο παρόν άρθρο ή θα επανέλθουμε.
Κάποια από τα τηλεφωνήματα σε αδειοδοτημένες εταιρείες που αναλαμβάνουν την μεταφορά επικίνδυνων λυμάτων, έκλεισαν «ξαφνικά» λόγω φόρτου εργασίας την στιγμή που έγινε γνωστή η ιδιότητα του δημοσιογράφου. Νωρίτερα είχαν χρόνο να μιλήσουμε.
Πηγές με τις οποίες υπήρξε επικοινωνία για τις ανάγκες του ρεπορτάζ και με γνώση του αντικειμένου, σχολίασαν πως το συμβάν «δεν ακούγεται περίεργο ή πρωτοφανές» και πιστεύουν πως οι απορρίψεις θα γίνονταν κυρίως όταν υπήρχε βροχόπτωση, χωρίς όμως να είναι σε θέση να εισφέρουν περισσότερα στοιχεία για τις ανάγκες του ρεπορτάζ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου