13 Μαΐου 2026

ΟΠΕΚΕΠΕ: Η αποκαθήλωση της «ιερής αγελάδας» - Του Έκτορα-Ξαβιέ Δελαστίκ

agrotes Η διερεύνηση του ΟΠΕΚΕΠΕ συνδέεται τόσο με το εκλογικό μοντέλο της Ελλάδας, όσο και με τις γεωστρατηγικές προτεραιότητες της Γερμανίας - του Έκτορα-Ξαβιέ Δελαστίκ 

ΟΠΕΚΕΠΕ: Η αποκαθήλωση της «ιερής αγελάδας»

του Έκτορα-Ξαβιέ Δελαστίκ

Η διερεύνηση του ΟΠΕΚΕΠΕ δε γίνεται εν κενώ. Συνδέεται τόσο με το εκλογικό μοντέλο της Ελλάδας, όσο και με τις γεωστρατηγικές προτεραιότητες της Γερμανίας για τα επόμενα χρόνια. Ας μελετήσουμε λοιπόν, την «ιερή αγελάδα» των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων με μια απαράδεκτη αφορμή.

Στις 4 Απριλίου, ο Κώστας Αχιλλέας Καραμανλής, ο Τρίτος του Ονόματός του, ανακοίνωσε πως θα καταδεχτεί να μην είναι υποψήφιος στις επόμενες εκλογές στο πλαίσιο της διερεύνησης του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ. Μια ήσσονος σημασίας απόφαση ενός ήσσονος ανθρώπου, με την οποία υπό φυσιολογικές συνθήκες δε θα ασχολούμασταν. Ως πρόσωπο όμως έχει καταφέρει να σκοντάψει στο σταυροδρόμι μεταξύ της αξίας της ανθρώπινης ζωής στην Ελλάδα και της οικονομικής αναδιάταξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα επόμενα χρόνια.

Δεν ξαναβόσκω άλλες βοβάλες…

Η ανακοίνωση της μη συμμετοχής στις εκλογές έγινε μετά τη διαρροή μέρους της δικογραφίας που έχει διαβιβαστεί στη Βουλή για το ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ. Σε αυτό καταγράφονται συνομιλίες συνεργάτη του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης με τον Πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ, στις οποίες προωθούνται με επίκληση στο όνομα του Καραμανλή υποθέσεις επιδοτήσεων. Σε αυτό το σημείο, πρέπει να σημειωθεί πως δικογραφία στέλνεται στη Βουλή από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, μόνο για τις περιπτώσεις όπου έχει υπάρξει διαπιστωμένη παροχή χρημάτων σε άτομα που δεν τα δικαιούνται. Με άλλα λόγια, ενώ έχουν βγει στελέχη της ΝΔ για να υπερασπιστούν γενικά και αόριστα το «ιερό δικαίωμα στο ρουσφέτι», λόγος αυτή τη στιγμή γίνεται μόνο για σαφείς παρανομίες και απάτες κατά του Δημοσίου.

Αυτή η έμμεση εμπλοκή στάθηκε αρκετή, ώστε ο Καραμανλής να ανακοινώσει μη συμμετοχή στις επόμενες εκλογές. Κανείς όμως δεν έχει ξεχάσει πως είναι άμεσα εμπλεκόμενος και στην τραγωδία των Τεμπών. Όπως καταγράφει σε εξαιρετικό ρεπορτάζ της η ομάδα του Reporters United, η σύμβαση 717 υπογράφηκε το 2014, επί Νέας Δημοκρατίας με σειρά ελλείψεων και δεν τηρήθηκε από τις ανάδοχες εταιρίες, «παγώνοντας» καθώς αυτές ζήτησαν νέα, συμπληρωματική σύμβαση. Αυτή υπογράφηκε το 2021 (ξανά επί ΝΔ), επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο το Δημόσιο, ενώ το 2023 ακόμα δεν είχαν εγκατασταθεί τα απαραίτητα συστήματα στη διαδρομή του σιδηροδρόμου. Στα ενδιάμεσα χρόνια, ο ΣΥΡΙΖΑ επέλεξε να μην αντιπαρατεθεί ουσιαστικά στην ολιγωρία των εταιριών.

Από τα παραπάνω είναι σαφές πως και η στελέχωση του Υπουργείου Μεταφορών και ο Καραμανλής προσωπικά είναι άμεσα υπεύθυνοι για τη διακριτική «προστασία», που απολάμβαναν τόσο οι ανάδοχες εταιρίες του συγκεκριμένου έργου, όσο και η Trenitalia, η ιταλική εταιρία στην οποία ανήκει η Hellenic Train και είχε το ελεύθερο να κάνει δρομολόγια χωρίς τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας. Παρ’ όλα αυτά, σε σύνολο 33 κατηγορουμένων, το Δημόσιο στρέφεται μόνο εναντίον τεσσάρων, τριών σταθμαρχών και ενός υπεύθυνου κυκλοφορίας, αφήνοντας στο απυρόβλητο όλους τους παραπάνω.

Η «ευθιξία» απέναντι στις αγροτικές επιδοτήσεις στάθηκε πολύ πιο σημαντική για το μηχανισμό της ΝΔ και την αστική τάξη από τα Τέμπη με τους 57 νεκρούς, τους 81 σοβαρά τραυματίες και 99 ελαφρά τραυματίες. Μην ξεχνούμε άλλωστε πως στις εκλογές του 2023, ο Καραμανλής είχε δηλώσει μετά την επανεκλογή του στις Σέρρες πως «τα κάστρα δεν πέφτουν». Ώρα να δούμε λίγο καλύτερα τη ζυγαριά που έχει από τη μία ανθρώπινες ζωές και από την άλλη το ροκάνισμα του κοινωνικού πλούτου.

… δε θέλω μήτι να τις δουώ…

Το ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ διερευνάται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και η έκβασή του μπορεί πολύ εύκολα να σημαίνει κλείσιμο της στρόφιγγας των επιδοτήσεων για μικρό ή μεγάλο χρονικό διάστημα. Αρκετοί από τους πιο αντιπαθητικούς ανθρώπους που γνωρίζετε λένε «τι πρεμούρα τους έπιασε, τώρα το θυμήθηκαν;». Είναι όμως ένα δόκιμο και σημαντικό ερώτημα, με πιθανές γεωπολιτικές προεκτάσεις.

Από τη σύλληψή τους, οι ευρωπαϊκές αγροτικές επιδοτήσεις ήταν μια μεγάλης κλίμακας λαϊκή δωροδοκία για την καταστροφή των καλλιεργειών, που δημιουργούσαν δυσφορία στους γερμανικούς και γαλλικούς εισαγωγικούς-εξαγωγικούς εταιρικούς κολοσσούς. Τα δύο πιο χαρακτηριστικά είναι οι επιδοτήσεις τη δεκαετία 1990-2000 για την καταστροφή των σοδειών πορτοκαλιών και οι επιδοτήσεις για καλλιέργεια μπαμπακιού, οι οποίες ήταν υψηλότερες… από τη διεθνή του τιμή.

Η πρώτη είχε αποτέλεσμα να πολλαπλασιαστεί η τιμή των πορτοκαλιών λόγω τεχνητής έλλειψης, καθώς οι αγρότες πληρώνονταν από την Ε.Ε. για να τα αδειάζουν σε χωματερές, αντί να τα πάνε στην αγορά. Με αυτόν τον τρόπο, άνοιξε η ελληνική αγορά στις εισαγωγικές εταιρίες που έφερναν πορτοκάλια Αργεντινής στην… πορτοκαλοπαραγωγό Ελλάδα. Η επιδότηση του (υδροβόρου) μπαμπακιού είχε ως αποτέλεσμα την καταστροφή του υδροφόρου ορίζοντα του θεσσαλικού κάμπου για τον επόμενο αιώνα, καθώς έγινε… μονοκαλλιέργεια επιδοτήσεων. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους για τους οποίους η Ελλάδα από εξαγωγική χώρα όσον αφορά τα σιτηρά, πλέον εισάγει περίπου το ⅓ του μαλακού σιταριού για το ψωμί της.

Οι επιδοτήσεις αυτές σχεδιάστηκαν από την αρχή με ελεγκτικούς μηχανισμούς της πλάκας, ακριβώς επειδή ο γενικευμένος εκμαυλισμός των αγροτών και των πολιτικών ηγεσιών ήταν ζητούμενο. Δεν ήταν μόνον η Ελλάδα και η Ισπανία, όπου τα φορτία μπαμπακιού ζυγίζονταν βρεγμένα ή τα φορτία πορτοκαλιών είχαν από κάτω πέτρες, ώστε να αυξάνεται το ποσό της επιδότησης. Ανάλογα περιστατικά συνέβησαν σε κάθε χώρα που άλλαξε το προφίλ καλλιεργειών, με το σκεπτικό πως ο αγρότης που έχει βγάλει εξτρά χρήματα παρανομώντας, δε θα σηκώσει κεφάλι ούτε εκείνο το διάστημα όπου μπορούν να προβλεφθούν οι συνέπειες, ούτε στο μέλλον όπου οι συνέπειες είναι πραγματικότητα. Διορατική πολιτική.

… μι μπίζνες έμπλιξα μιγάλες…

Πλέον η διασπάθιση χρήματος στον τομέα των αγροτικών επιδοτήσεων ελέγχεται. Αυτό εν κενώ είναι μια θετική εξέλιξη. Δε συμβαίνει όμως εν κενώ, αλλά εντός ενός πλαισίου. Μετά την εμφάνιση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στην Ελλάδα, η Κομισιόν «είχε παροτρύνει την Ελλάδα να εμβολιάσει τα κοπάδια της, προσφέροντας δωρεάν δόσεις, επιστημονική υποστήριξη και συγχρηματοδότηση μέσω της τράπεζας εμβολίων της ΕΕ». Η Ελλάδα αποφάσισε να αρνηθεί κατηγορηματικά τον εμβολιασμό, προχωρώντας σε θανάτωση ολόκληρου του κοπαδιού με την εμφάνιση έστω και ενός κρούσματος, οδηγώντας σε εξαφάνιση σημαντικό μέρος των μικρών παραγωγών.

Η κίνηση αυτή θα μπορούσε να αγνοηθεί ως απόφαση ενός βαθιά διεφθαρμένου κράτους, το οποίο βρίσκεται σε διαδικασία ελέγχου για αγροτικές απάτες, οπότε και μια μείωση των «εικονικών» ζώων θα ήταν ευχής έργο. Δεν είναι όμως τόσο απλή η υπόθεση, μόλις παρατηρήσουμε πως αντίστοιχη «μηδενική ανοχή» εφαρμόστηκε και στη Γαλλία για τα βοοειδή που εμφανίζουν αφθώδη πυρετό. Οι Γάλλοι αγρότες βρίσκονται σε πολύμηνες κινητοποιήσεις διαμαρτυρόμενοι για την ίδια πολιτική μαζικών θανατώσεων, με σκληρές συγκρούσεις με την αστυνομία. Όσον αφορά τη Γαλλία, ο συνολικός αριθμός θανατώσεων είναι εξαιρετικά μικρός, αλλά το μοτίβο στο οποίο αναφερόμαστε είναι πιο γενικό από το συγκεκριμένο μέτρο. Κυρίως μας ενδιαφέρει η ευκολία με την οποία εφαρμόζεται ένα μέτρο μηδενικής ανοχής σε βάρος των παραγωγών.

Το πιο σημαντικό ζήτημα του τελευταίου διαστήματος είναι η συμφωνία Mercosur: επί της ουσίας το δικαίωμα εισαγωγών φθηνών προϊόντων από τη Λατινική Αμερική σε βάρος της εγχώριας παραγωγής. Το μέτρο αυτό μας επιστρέφει στην αρχή του συλλογισμού μας, με τους κεντροευρωπαίους αγρότες να αντιμετωπίζουν το φάσμα που αντιμετώπισε η ελληνική αγροτική παραγωγή από το 2000 και μετά. Με τη διαφορά του ότι δε χρειάζεται να αυξηθεί τεχνητά το εγχώριο κόστος παραγωγής, απλά να έρθουν πιο φθηνά προϊόντα.

Πράγματι, η Γαλλία σείστηκε από κινητοποιήσεις κατά της συμφωνίας, οι οποίες δεν έριξαν την κυβέρνηση, αλλά προκάλεσαν πολιτικούς τριγμούς. Μετά την οριακή έγκριση της συμφωνίας από το Ευρωκοινοβούλιο, η Γαλλία την παρέπεμψε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο σε μια προσπάθεια να μπλοκάρει την εφαρμογή της. Εδώ έχουμε σαφή σύγκρουση μεταξύ του γερμανικού κεφαλαίου, το οποίο εμπνεύστηκε και προωθεί με όλες του τις δυνάμεις τη συμφωνία και του γαλλικού, που αντιλαμβάνεται τη γαλλική αγροτική παραγωγή ως σημαντικό όρο νομιμοποίησης της κρατικής πολιτικής.

Με άλλα λόγια, έχουμε μια σύγκρουση του ουσιαστικού πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στον οποίο μέχρι πρότινος η Γαλλία ήταν η κύρια ευνοημένη από την Κοινή Αγροτική Πολιτική σε βάρος των υπολοίπων χωρών σε ό,τι αφορά το αγροτικό ισοζύγιο. Η Γερμανία προωθεί ένα μοντέλο εισαγωγών, το οποίο θα ευνοήσει τις δικές της εισαγωγικές επιχειρήσεις πρώτα και κύρια, αλλά θα προκαλέσει και αποδιοργάνωση της ευρωπαϊκής αγροτικής παραγωγής. Έτσι όμως αφαιρείται ο βασικός λόγος για τον οποίο ο γαλλικός λαός στήριζε το ευρωπαϊκό οικοδόμημα.

Για το γερμανικό κεφάλαιο αυτό δεν είναι απρόβλεπτη συνέπεια. Η στροφή της Γερμανίας στην πολεμική οικονομία απαιτεί μια συνολική στρατιωτικοποίηση της κοινωνίας και ο γερμανικός καπιταλισμός έχει συνηθίσει να αντιμετωπίζει τις χώρες της Ε.Ε. ως οικονομικές αποικίες σε τέτοιες αποφάσεις. Αυτή η μεταβολή οικονομικών προτεραιοτήτων, κυριολεκτικά «κανόνια αντί για βούτυρο», είναι το μεγάλο πλαίσιο στο οποίο συντελούνται όλα όσα αναφέραμε. Ένα οικονομικό μοντέλο στο οποίο οι ειρηνικοί κλάδοι της οικονομίας διαταράσσονται, τη στιγμή που οι αυτοκινητοβιομηχανίες ζητούν εργατικά χέρια για πολεμική παραγωγή είναι συνεκτική εικόνα της πραγματικότητας και συνεπής με τον εαυτό της. Ασυνεπής ως προς τις ανάγκες και την ευημερία των εργαζομένων, αλλά ποιος ρωτά τους φτωχομπινέδες!

… κι εις την Αθήνα κατοικουώ!

Σε ένα πλέγμα τεκτονικών πολιτικών και οικονομικών αλλαγών, προκύπτει αβίαστα το γιατί η αλαμούρα επί των ευρωπαϊκών κονδυλίων είναι ξαφνικά απαράδεκτη από τα ευρωπαϊκά όργανα. Απλώς δεν υπάρχει ανάγκη για τη «δωροδοκία προς το λαό» των προηγούμενων ετών. Περισσότερο, ένα κύμα ερευνών για τα κακώς κείμενα περί αγροτικών επιδοτήσεων θα καλλιεργήσει μια ποινικοποίηση αυτής της κατηγορίας επιδοτήσεων στη συνείδηση των πολιτών, προς όφελος των οπλοβιομηχανιών που εποφθαλμιούν τον ευρωπαϊκό κορβανά. Παρά το γεγονός φυσικά πως η διαφθορά στον εξοπλιστικό τομέα είναι μόνιμο κομμάτι της καθημερινότητας, πολύ περισσότερο από τον αγροτικό.

Το εγχώριο ζήτημα είναι πως η Νέα Δημοκρατία είχε όπως φαίνεται στηρίξει ένα σημαντικό μέρος των κοινωνικών της συμμαχιών (βλέπε Κρήτη) στον έλεγχο και τη διασπάθιση «με το τεφτέρι» ευρωπαϊκών κονδυλίων και κρατικών ενισχύσεων για τη μαζική εξαγορά ψήφων. Ως εκ τούτου, το κομμάτι των ερευνών που αφορά την Ελλάδα σκόνταψε αμέσως στα ανώτατα στελέχη του πολιτικού κόσμου, αποκαλύπτοντας ένα μηχανισμό που λειτουργεί με κάθετη δομή, καταμερισμό καθηκόντων και σαφές εκλογικό και οικονομικό όφελος για τους συμμετέχοντες.

Πρόκειται άλλωστε για δοκιμασμένη συνταγή, καθώς όσοι θυμόμαστε τα bloopers του COVID, θυμόμαστε επίσης και τα όσα ελέχθησαν σε σύσκεψη στη Σπάρτη για τις ζημιές που προκάλεσε ο παγετός στα κηπευτικά και στα εσπεριδοειδή, η οποία μεταδιδόταν διαδικτυακά. Λόγω της έλλειψης κοινού δια ζώσης και της απειρίας σε ηλεκτρονικές συνεδριάσεις, είχε ειπωθεί με σαφήνεια πως η ΝΔ είχε χρησιμοποιήσει το 2007 τις αποζημιώσεις προς τους πληγέντες για να εξαγοράσει τις εκλογές στην περιοχή.

Αυτό το κύκλωμα κονδυλίων, επιδοτήσεων και απ’ ευθείας αναθέσεων είναι βασικός όρος ύπαρξης ενός στρώματος μεσαίων επιχειρήσεων, το οποίο εξασφαλίζει τη διευρυμένη επιρροή της ΝΔ και ταυτόχρονα ένα σημαντικό έσοδο μεγάλων επιχειρηματικών σχημάτων, όπως π.χ. του τομέα κατασκευαστικών έργων. Γι αυτό το λόγο, οποιοδήποτε πολιτικό πρόσωπο συνδεθεί με το -έστω και μερικό- κλείσιμο αυτής της στρόφιγγας θα εκπαραθυρώνεται χωρίς δεύτερη σκέψη. Ακόμα και αν η πολιτική του καριέρα έχει αποδειχθεί ανεπηρέαστη από 57 νεκρούς και 180 τραυματίες.

ΠΗΓΗ 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου