23.214 πολίτες «δεν υπάρχουν» ή υπάρχουν και παραπλανήθηκαν;
«Όχι» από το δημοτικό συμβούλιο σε ένα δημοψήφισμα για το πράσινο στην πόλη μας
Της Σταυρούλας Πουλημένη
Αυτός ο τίτλος θα μείνει για πολλά χρόνια χαραγμένος στη συνείδηση της πόλης. Όχι μόνο σε όσους παρακολούθησαν το χθεσινό δημοτικό συμβούλιο του Δήμου Θεσσαλονίκης αλλά σε όσους-ες υπέγραψαν στη διαδικτυακή πλατφόρμα της Οργανωτικής Επιτροπής Δημοψηφίσματος ή χειρόγραφα στους δρόμους και στις πλατείες της πόλης. Ήταν η πρώτη φορά που τόσοι πολίτες κινητοποιήθηκαν με έναν θεσμικό τρόπο καλώντας στη διενέργεια δημοψηφίσματος, ζητώντας να ακουστεί η φωνή τους, με τρόπους που ορίζονταν από έναν νόμο, στην πρώτη τους ευκαιρία να υλοποιηθεί το πρώτο τοπικό δημοψήφισμα.
Ο τίτλος φυσικά θα μείνει χαραγμένος και σε όσους ζουν σε μια πόλη που τα καλοκαίρια ασφυκτιούν από τις υψηλές θερμοκρασίες, πνίγεται η ανάσα τους από την ατμοσφαιρική ρύπανση και αναζητούν πράσινο με το σταγονόμετρο.
Και αυτό επειδή χθες, τα δύο βασικά επιχειρήματα απόρριψης εκ μέρους της διοίκησης του Δήμου ενός αιτήματος 23.214 πολιτών ήταν μεταξύ τους αντιφατικά και χρησιμοποιούνταν κατά το δοκούν. Το πρώτο επιχείρημα ήταν ότι δεν ακολουθήθηκε μια νομότυπη διαδικασία για τη συλλογή υπογραφών (δεν πληρούνταν οι σχετικές διατάξεις του νόμου), ή αλλιώς δεν υπάρχουν 23.214 υπογραφές ή δεν υπάρχουν τεκμήρια ότι 23.214 εξέφρασαν τη βούληση τους για τη διενέργεια δημοψηφίσματος. Το δεύτερο ήταν ότι 23.214 πολίτες παραπλανήθηκαν σε ένα άτοπο ερώτημα, καθώς το σχέδιο της ανάπλασης έχει αλλάξει και πλέον θα έχουμε ένα Μητροπολιτικό Πάρκο.
Όταν η επιχειρηματολογία εκ μέρους της διοίκησης αδυνάτιζε σε νομικό επίπεδο, εξαιτίας των εξηγήσεων και της τεκμηρίωσης της αντιπολίτευσης που στήριζε το δημοψήφισμα (μεταξύ άλλων και της τοποθέτησης της καθηγήτριας Συνταγματικού Δικαίου και μέλους της ΟΕΔ Ιφιγένειας Καμτσίδου), μέλη της διοίκησης και ο ίδιος ο Δήμαρχος επικαλούνταν το δεύτερο, δηλαδή ότι υπήρξε μια κινητοποίηση πολιτών που πλέον δε χρειάζεται και εν ολίγοις «γιατί να διαφωνούμε αφού μπορούμε να συμφωνούμε».
Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή:
Έξω από το δημαρχείο, και στη συνέχεια εντός του, συγκεντρώθηκαν δημότες-ισσες του Δήμου Θεσσαλονίκης που υπέγραψαν το αίτημα για δημοψήφισμα. Στα πλακάτ και τα πανό τους ανέγραφαν μεταξύ άλλων: «23.124 πολίτες ζητάμε δημοψήφισμα. Γιατί φοβάται ο δήμαρχος;», «Η Θεσσαλονίκη χρειάζεται πράσινο, όχι άλλο τσιμέντο!» αλλά και μια σειρά από ψευδείς φράσεις που έχουν ακουστεί στο δημόσιο διάλογο «23.124 δημότες δεν υπάρχουν».
Στην αρχή της συνεδρίασης του δημοτικού συμβουλίου εισήχθη το ζήτημα του αιτήματος του δημοψηφίσματος χωρίς να υπάρχει σχετική εισήγηση της διοίκησης του Δήμου Θεσσαλονίκης, όπως προβλέπεται από τον κανονισμό. Δηλαδή χωρίς να υπάρχουν εκείνα τα στοιχεία πάνω στα οποία θα έπρεπε να τοποθετηθούν οι δημοτικοί σύμβουλοι και να ψηφίσουν (τα 23.124 αιτήματα, ημερομηνία διεξαγωγής, δαπάνες του δημοψηφίσματος). Αυτό το ζήτημα παραβλέφθηκε από τον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου Σπύρο Βούγια, ο οποίος στη συνέχεια δήλωσε ότι δεν υποχρεούται το προεδρείο να φέρει σχετική εισήγηση. Η αντιπολίτευση στο σημείο αυτό κάνει λόγο για παράτυπη και παράνομη διαδικασία κατά της οποίας θα προσφύγει.
Η Μαρία Κέκη, εκπρόσωπος της Οργανωτικής Επιτροπής Δημοψηφίσματος, μίλησε για τον αγώνα συλλογής των υπογραφών, τονίζοντας ότι επρόκειτο για μια πλήρως διαφανή διαδικασία, ενώ παράλληλα μίλησε και για την ουσία, δηλαδή την ανάγκη να έχει λόγο η πόλη για το περιβάλλον της. «Από τον περσινό Απρίλιο μπορούσε να δει κανείς την πλατφόρμα, τα στοιχεία που συλλέγονταν και να διαπιστώσει ότι η προσπάθεια δεν παραβίασε κανένα δεδομένο, και ότι η πρώτη φορά που επιχειρούνταν ένα τοπικό δημοψήφισμα ακολουθούσε όλα όσα προέβλεπε ο νόμος 4555/2018, καθώς στο πλευρό της ΟΕΔ βρίσκονταν και τρεις έγκριτοι συνταγματολόγοι που μας καθοδηγούσαν σε κάθε βήμα» είπε μεταξύ άλλων.
Είναι εξάλλου γνωστό ότι η ΟΕΔ έδωσε πλήθος συνεντεύξεων Τύπου όπου παρείχε στο κοινό όλες τις απαραίτητες πληροφορίες αλλά και σε ποιο σημείο βρισκόταν η συλλογή υπογραφών, μέχρι και την κατάθεση τους πριν από έναν μήνα στον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου.
Στη συνέχεια μίλησε ο Χρήστος Τσεντεμεΐδης, πρόεδρος της ΔΕΘ, που όπως είπε και ο ίδιος προσκλήθηκε από τον Σπύρο Βούγια, παρουσιάζοντας το σχέδιο ανάπλασης που στηρίζει η κυβέρνηση, η ΔΕΘ, ο Δήμος και το Υπερταμείο και το οποίο κατά τη γνώμη τους συνιστά ένα Μητροπολιτικό Πάρκο. Ωστόσο, στην παρουσίασή του δεν έδωσε στοιχεία ούτε για την κάλυψη της δόμησης των νέων κτιρίων ούτε για το ύψος τους. Δεν υπήρχαν δηλαδή οι προδιαγραφές αυτού του πάρκου, ούτε όμως το χρονικό διάστημα που θα χρειαστεί έτσι ώστε να αλλάξει το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο που προέβλεπε μεγαλύτερους όρους δόμησης για την περιοχή. Ο ίδιος ο κ. Τσεντεμεΐδης αναγκάστηκε, έτσι, να παραδεχθεί ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο, δεν υπάρχει δηλαδή μακέτα που να αποτυπώνει το νέο σχέδιο ανάπλασης και ότι αυτό θα παρουσιαστεί σε περίπου τρεις μήνες.
«Η ανάπλαση της ΔΕΘ, που έχει και εγκεκριμένο προϋπολογισμό, θα είναι η μεγαλύτερη ανάπλαση στη Βόρεια Ελλάδα. Ένα πολυλειτουργικό πάρκο ανοιχτό για τους κατοίκους και τους επισκέπτες της πόλης μας» είπε μεταξύ άλλων. Εστίασε στην ιστορία και τον ρόλο της ΔΕΘ, μιλώντας για ένα όραμα στο οποίο «η νέα ΔΕΘ δε θα είναι μόνο ένας εκθεσιακός χώρος αλλά το 70% θα αποτελεί μητροπολιτικό πάρκο».
Σε ερώτηση του επικεφαλής της «Πόλης Ανάποδα» Νίκου Νικήσιανη σχετικά με δηλώσεις του Υπερταμείου αλλά και του διευθυντή του Πρωθυπουργικού γραφείου ότι τα δύο νέα εκθεσιακά κτίρια θα καλύπτουν 41.000 τ.μ, ο ίδιος απάντησε ότι «δεν ξέρουμε πόσο θα είναι η δόμηση, μπορεί στο 30% ή στο 40% ή στο 43% του συνολικού χώρου»
Στις ομιλίες τους τόσο ο δήμαρχος της πόλης Στέλιος Αγγελούδης όσο και ο Γενικός Γραμματέας του Δήμου Μιχάλης Μήττας εστίασαν στο ότι δεν έχει εκφραστεί νομότυπα η βούληση των πολιτών και ότι δεν υπάρχουν 23.214 υπογραφές.
Ο δήμαρχος υπογράμμισε πως «ένα δημοψήφισμα που δεν πατά σε πλήρως σύννομη διαδικασία είναι εκτεθειμένο σε αμφισβητήσεις, σε προσφυγές, σε ακυρώσεις».
«Τα στοιχεία που κατατέθηκαν είναι ελλιπή. Τι ακριβώς θέλετε να κάνω; Να επέμβω στις υπηρεσίες και να κάνω το αντίθετο;» διερωτήθηκε ο κ. Αγγελούδης αναφέροντας ότι για τη διενέργειά του απαιτείται ένα εκατομμύριο ευρώ από τα ταμεία το δήμου χωρίς όμως να τεκμηριώνει το απαιτούμενο ποσό.
«Δεν μπορεί να προχωρήσει καμία διαδικασία όταν δεν πληρούνται οι βασικές προϋποθέσεις νομιμότητας. Η απάντηση είναι ξεκάθαρη: Όχι», δήλωσε και πρόσθεσε «όταν ένας φάκελος δεν περιλαμβάνει τα απαραίτητα στοιχεία, δεν μπορούμε να κάνουμε ότι δεν το βλέπουμε. Αν το κάναμε, θα παραβιάζαμε ευθέως τον θεσμικό μας ρόλο» συμπλήρωσε.
Όταν μέλη της αντιπολίτευσης όπως οι δημοτικοί σύμβουλοι Σπύρος Πέγκας, Μιχάλης Τρεμόπουλος, Ρία Καλφακάκου, Νίκος Νικήσιανης εξήγησαν γιατί οι 23.124 υπογραφές είναι έγκυρες όπως προβλέπει ο νόμος, γιατί «δεν πρέπει να επιβληθεί σιωπητήριο στην πόλη» και γιατί «η περιφρόνηση στους πολίτες θα αποτελέσει ένα τραύμα», το επιχείρημα του δημάρχου και των δημοτικών συμβούλων μετατοπίστηκε. Δεν εστίαζε πλέον τόσο στην αμφισβήτηση της συλλογής των υπογραφών αλλά στο ότι το ερώτημα του δημοψηφίσματος είναι πλέον άτοπο.
«Με απλά λόγια, η πόλη διεκδίκησε και πέτυχε την αλλαγή ενός προηγούμενου, απαράδεκτου σχεδίου. Και αυτό είναι μια μεγάλη νίκη. Μια νίκη της πόλης, της κοινωνίας, της συλλογικής προσπάθειας»[…] «Στο ψευτοδίλημμα “Έκθεση ή Μητροπολιτικό Πάρκο”, η απάντηση είναι σαφής: Και Έκθεση και Μητροπολιτικό Πάρκο. Το διεκδικήσαμε και το κερδίσαμε» , τόνισε ο κ. Αγγελούδης αναφερόμενος στο νέο σχέδιο ανάπλασης που δεν προβλέπει πλέον ξενοδοχείο και εμπορικό κέντρο αλλά δεν γνωρίζουμε τίποτα άλλο εκτός από αυτό.
«Επειδή επικαλείστε συνέχεια τους συμπολίτες μας που αν και δεν γνωρίζω τον συνολικό τους αριθμό, και τους σέβομαι και τους τιμώ, τους ενημερώσατε για το νέο σχέδιο ανάπλασης πριν τους καλέσετε να υπογράψουν, ή μήπως αφήνατε τεχνηέντως να πιστεύουν πως υπάρχει στο τραπέζι μόνο το παλιό, φαραωνικό σχέδιο, με το οποίο και εμείς διαφωνήσαμε;
Μήπως αποσπάσατε τη ψήφο των συμπολιτών μας με μισές αλήθειες; Μήπως τελικά με την ατέρμονη αναζήτηση μιας επιλογής που δεν υπάρχει, όπως είναι η Σίνδος, εξυπηρετούνται έστω και αθέλητα άλλα συμφέροντα, που θέλουν τη ΔΕΘ εκτός Θεσσαλονίκης ή και Μακεδονίας; Σήμερα καλούμαστε να τοποθετηθούμε σε ένα ζήτημα που, πέρα από τη διαδικαστική του διάσταση, αγγίζει τον πυρήνα της θεσμικής μας ευθύνης: Τη νομιμότητα, τη διαφάνεια και τη σοβαρότητα με την οποία οφείλουμε να αντιμετωπίζουμε τα μεγάλα ζητήματα της πόλης» είπε μεταξύ άλλων ο δήμαρχος.
Αποτέλεσμα των πολλαπλών και αντιφατικών μεταξύ τους εγχειρημάτων εκ μέρους της διοίκησης αλλά και εξαιτίας της έλλειψης εισήγησης από πλευράς της ήταν να μη γίνεται πλέον κατανοητό για ποιο θέμα ψήφισε κατά η πλειοψηφία του δημοτικού συμβουλίου. Ψήφιζε κατά γιατί διαφωνούσε με τους όρους διεξαγωγής του δημοψηφίσματος; Δεν αναγνώριζε τις υπογραφές; Πιστεύει ότι το σύνολο της ΔΕΘ πρέπει να μείνει στο κέντρο της πόλης; Το κόστος για το δημοψήφισμα είναι μεγάλο; Το κόστος μεταφοράς της ΔΕΘ στη Σίνδο είναι μεγάλο; Υπάρχει ή δεν υπάρχει η Σίνδος; Ήταν η συλλογή υπογραφών μια συνδικαλιστική πράξη; Παραπλανήθηκαν οι πολίτες; Εξέφρασαν ή όχι τη βούλησή τους; Είναι άτοπο το ερώτημα; Γιατί να διαφωνούμε αφού μπορούμε να συμφωνούμε με τον δήμαρχο; Ή όλα τα παραπάνω;.
Όλα αυτά ειπώθηκαν σε μια πολύ συγκεχυμένη από άποψη περιεχομένου συνεδρίαση, η οποία κατάληξε σε 28 κατά, 9 υπέρ και 8 απόντες για τη μοναδική ευκαιρία που είχε η πόλη να μιλήσει μέσα από ένα δημοψήφισμα.
Η επόμενη μέρα δεν δείχνει, ωστόσο, ότι όλα τελείωσαν. Καταρχάς, φάνηκε ότι κάποιοι φοβούνται το δημοψήφισμα ή τουλάχιστον η νυν διοίκηση και η προηγούμενη (Κ. Ζέρβας). Άρα η κινητοποίηση τόσων πολιτών αποκάλυψε τη στάση όσων επικαλούνται τη δημοκρατία μόνο όταν η γνώμη των πρώτων συμφωνεί απόλυτα με τα λεγόμενα του δημάρχου και όσων τον υποστηρίζουν. Δημοκρατία, όμως, δεν είναι να συμφωνείς αλλά να διαφωνείς και να διεκδικείς το δίκαιο της διαφωνίας σου. Αποκάλυψε, επίσης, πόσο πολιτικά και όχι νομικά είναι αυτά τα ζητήματα. Παρ’όλα αυτά, τόσο η ΟΕΔ όσο και οι παρατάξεις της αντιπολίτευσης που στήριξαν το δημοψήφισμα θα κινηθούν νομικά με προσφυγές στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση και στον Συνήγορο του Πολίτη. Το θέμα του μητροπολιτικού πάρκου αναμένεται φυσικά να συνεχίσει να λαμβάνει πολιτικές διαστάσεις και κυρίως όταν θα έρθει το σχέδιο ανάπλασης της ΔΕΘ στο δημοτικό συμβούλιο με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά και στοιχεία. Μέχρι τότε ισχύει όχι ότι «η Σίνδος δεν υπάρχει» αλλά ότι «Μητροπολιτικό Πάρκο δεν υπάρχει» και ότι εξαρτάται από την εκ νέου κινητοποίηση των πολιτών αν, πότε και πώς θα υπάρξει.
- ΔΙΑΒΑΣΤΕ, επίσης, για τη Θεσσαλονίκη:
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου