Η πολιτική σε έναν διεφθαρμένο κόσμο

Όταν η καθημερινή επιβίωση διαλύει τις ηγεμονικές αυταπάτες

Χάρης Φραντζής 

Η πολιτική της εποχής μας δεν δοκιμάζεται όπως άλλοτε στα πεδία των αμιγώς ιδεολογικών διακηρύξεων και αντιπαραθέσεων, αλλά στην οδυνηρή τριβή των καθημερινών προβλημάτων. Μπροστά στο βάρος της επιβίωσης, οι δογματισμοί και η Δεξιά λαϊκιστική δημαγωγία καταρρέουν σαν χάρτινος πύργος.

Η διαφθορά παύει να καταγράφεται ως ένα αφηρημένο ηθικό ολίσθημα της εξουσίας και προσλαμβάνει τα χαρακτηριστικά μιας ευθείας, υλικής απόσπασης πόρων από τα λαϊκά στρώματα προς όφελος των ολιγαρχικών συμφερόντων.

Η αποσύνδεση των κυβερνώντων από την πραγματικότητα της κοινωνικής βάσης αποτελεί πλέον παγκόσμιο φαινόμενο. Στις ΗΠΑ, η κοινωνική δυσαρέσκεια οξύνεται καθώς ο πλούτος της πολιτικής και επιχειρηματικής ελίτ συσσωρεύεται προκλητικά εν μέσω οξείας κρίσης αδιαφάνειας και ακρίβειας, κάτι που αναμένεται να αποτυπωθεί στις εκλογές.

People attend a “No Kings” protest Saturday, March 28, 2026, in New York. (AP Photo/Adam Gray)

Το φαινόμενο αυτό δεν είναι μεμονωμένο. Από τη Σερβία και την Ινδία μέχρι τη Βραζιλία, η συστηματική διασπάθιση του δημόσιου χρήματος και η κατάχρηση της εξουσίας πυροδοτούν ανατροπές, διαρρηγνύοντας τους όρους των κατεστημένων τάξεων.

Η  κοινωνική ανοχή εξαφανίζεται μόλις η οικονομική δυσπραγία αγγίξει τις εκάστοτε λεπτές γραμμές των κοινωνιών οι οποίες αντιδρούν στην επίδειξη πλούτου και στα deals των κρατούντων τη στιγμή που οι ίδιες επωμίζονται το βάρος της κρίσης. Η απαίτηση για συλλογική δικαιοσύνη καθίσταται τότε επιτακτική, μηδενίζοντας τα περιθώρια της κρατικής αυθαιρεσίας.

Στην ελληνική περίπτωση, το φαινόμενο αυτό ξεπερνά τα όρια της διαχειριστικής ανεπάρκειας και προσλαμβάνει χαρακτηριστικά καθεστωτικής μετάλλαξης. Η κυβερνητική πολιτική δεν παρακολουθεί απλώς αμήχανα την επέλαση της ακρίβειας, αλλά τη συνοδεύει και με μια συστηματική θεσμική αποδόμηση.

Student Filip Ubovic speaks during a news conference by Serbia’s student movement demanding the resignations of top police and security officials in Belgrade, Serbia, Thursday, Oct. 29, 2026. (AP Photo/Darko Vojinovic)

Η διαφθορά εδώ δεν αποτελεί μια τυχαία «παρέκκλιση» ή ένα παράπλευρο σύμπτωμα· συνιστά τη δομική αρχιτεκτονική μιας εξουσίας που, πέραν όλων των άλλων, έχει σκοπό να εκποιήσει έως και τον αέρα που αναπνέουμε  για να τροφοδοτεί τους μεταπρατικούς της συμμάχους.

Όταν μια κυβέρνηση αντιμετωπίζει τη δημόσια περιουσία ως λάφυρο κάποια στιγμή θα έρθει αντιμέτωπη με την απονομιμοποίηση της. Όσο η θεσμική αποσύνθεση βαθαίνει, τόσο η απαίτηση για κοινωνική δικαιοσύνη και πραγματική δημοκρατία θα μετατρέπεται σε κυρίαρχο ιστορικό ρεύμα.

ΠΗΓΗ