Ρεπορτάζ του Solomon και του inside story αναδεικνύει σοβαρά ερωτήματα για την υλοποίηση του προγράμματος ανακύκλωσης συσκευών του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Ρεπορτάζ:
Εικονογράφηση:
Σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την ανακύκλωση ηλεκτρικών συσκευών, αλλά και την στάση του ίδιου του υπουργού Θεόδωρου Σκυλακάκη, προκύπτουν από τα ευρήματα του ρεπορτάζ του Solomon σε συνεργασία με το inside story.
Το έργο, ύψους σχεδόν 300 εκατ. ευρώ, συγχρηματοδοτείται με ευρωπαϊκούς πόρους. Το υπουργείο ανέθεσε τη διαχείρισή του στην εταιρεία Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ. Αλλά όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ:
- H Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ ζήτησε περισσότερα χρήματα από όσα δικαιούνταν βάσει της σύμβασης, ακόμη και για δαπάνες εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ που έκανε πριν της ανατεθεί το έργο, και δαπάνες εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ που δεν προβλέπονταν.
- H ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ κατεύθυνε, μέσω απευθείας αναθέσεων ή κλειστών διαγωνισμών, αρκετά εκατ. ευρώ σε τρίτες εταιρείες και ιδιώτες που σχετίζονται με μέλη του Διοικητικού της Συμβουλίου.
- Eσωτερικός έλεγχος του υπουργείου εντόπισε σειρά παραβάσεων στις περισσότερες δαπάνες για τις οποίες η εταιρεία ζητά αποζημίωση.
Το πόρισμα που πιστοποιεί όλες τις παραβάσεις είχε παραδοθεί στον υπουργό Περιβάλλοντος Θεόδωρο Σκυλακάκη από τον Αύγουστο του 2024, αλλά δεν είχε υπογραφεί δυόμιση μήνες μετά. Σύμφωνα με πληροφορίες του Solomon και του inside story, ο υπουργός υπέγραψε μια ημέρα αφότου το γραφείο του έλαβε τα σχετικά ερωτήματα της δημοσιογραφικής μας ομάδας.
Τον Σεπτέμβριο του 2024, το υπουργείο ανέθεσε στην ίδια εταιρεία και τη διαχείριση του προγράμματος για την αλλαγή οικιακών θερμοσιφώνων, ύψους 51 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με την απάντησή του υπουργείου σε Solomon και inside story (δείτε εδώ αναλυτικά) η δεύτερη ανάθεση ήταν αναπόφευκτη, καθότι η εταιρεία είχε οριστεί ήδη ως φορέας πιστοποίησης από τον Κώστα Σκρέκα τον Απρίλιο του 2023, και οι αιτήσεις είχαν ξεκινήσει ήδη να υποβάλλονται από τον Μάιο του 2023.
«Ανακυκλώνω-αλλάζω συσκευή»
Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας λάνσαρε το πρόγραμμα «Ανακυκλώνω – Αλλάζω συσκευή» το 2022. Μέσω αυτού επιχορηγήθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά για την αντικατάσταση παλαιών κλιματιστικών, ψυγείων, και καταψυκτών με νέες ηλεκτρικές συσκευές, φιλικές προς το περιβάλλον και ενεργειακά πιο αποδοτικές.
Στις 15 Ιουνίου 2022, με Κοινή Υπουργική Απόφαση των τότε υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Κώστας Σκρέκας) και Ανάπτυξης και Επενδύσεων (Άδωνις Γεωργιάδης), φορέας πιστοποίησης που θα τρέξει το πρόγραμμα οριστηκε η εταιρεία «Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ».
Μέσα σε 17 ημέρες (21 Ιουνίου – 8 Ιουλίου 2022) υποβλήθηκαν σχεδόν 880.000 αιτήσεις για συμμετοχή στο πρόγραμμα, από τις οποίες περισσότερες από 650.000 εγκρίθηκαν.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος ήταν 150 εκατ. ευρώ. Τον Ιούλιο του 2022, το πρόγραμμα εντάχθηκε στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020» του ΕΣΠΑ, προβλέποντας τη συγχρηματοδότησή του από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης. Κατόπιν τροποποίησης, τον Δεκέμβριο του 2022, αυξήθηκε στα 290 εκατ. ευρώ.
Σύμφωνα με τη σχετική ΚΥΑ, η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ επιλέχθηκε ως φορέας πιστοποίησης του προγράμματος επειδή «διαθέτει αποδεδειγμένη επαγγελματική εμπειρία στην υλοποίηση παρόμοιων προγραμμάτων διαχείρισης Αποβλήτων Ηλεκτρικού και Ηλεκτρονικού Εξοπλισμού (ΑΗΗΕ), καθώς έχει αναλάβει στο παρελθόν παρόμοιες δράσεις για λογαριασμό του Ελληνικού Δημοσίου».
Η εταιρεία ιδρύθηκε το 2004 με μοναδικό μέτοχο την Ανακύκλωση Συσκευών Συμμετοχική ΑΕ. Το μετοχικό της κεφάλαιο ανέρχεται στα 300.000 ευρώ.
Κάτι αρχίζει να μυρίζει
Τα προβλήματα αρχίζουν το καλοκαίρι του 2023, όταν η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ ξεκινά να υποβάλλει τις διαχειριστικές της δαπάνες. Αυτές θα φτάσουν να αφορούν συνολικά 25 συμβάσεις παροχής υπηρεσιών που έκανε με τρίτους και μισθοδοσίες, που πραγματοποιήθηκαν από τις αρχές Νοεμβρίου του 2022, που υπογράφηκε η σύμβαση με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, έως και τα τέλη Φεβρουαρίου 2024.
Το ύψος των δαπανών για τις οποίες η εταιρεία ζητά αποζημίωση ξεπερνά συνολικά τα 5 εκατ. ευρώ. Είναι δηλαδή αρκετά υψηλότερο από αυτό που δικαιούται βάσει της σύμβασης, δηλαδή από το 1,5% του προϋπολογισμού της υλοποιημένης δράσης.
Όπως επιβεβαιώνει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε απάντησή του στο Solomon και το inside story: «Με βάση τη σύμβαση που έχει υπογραφεί με την εταιρεία σε σχέση με το πρόγραμμα Ανακυκλώνω Αλλάζω Συσκευή, η μέχρι σήμερα ανώτατη διαχειριστική δαπάνη, που μπορεί να πιστοποιηθεί, ανέρχεται στο ποσό των 3.175.309,09€ (που είναι το 1,5% των πιστοποιημένων 211.687.272,55€ που έχουν δοθεί μέχρι σήμερα στους προμηθευτές)». Αναλυτικά οι απαντήσεις του υπουργείου Περιβάλλοντος είναι διαθέσιμες εδώ.
Επιτροπή που συγκροτείται εσωτερικά στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αρχίζει να εντοπίζει σειρά από παρατυπίες στις δαπάνες που υποβάλλονται. Ως αποτέλεσμα, γνωμοδοτεί ομόφωνα υπέρ της απόρριψης μεγάλου μέρους τους. Ταυτόχρονα, ζητά την προσκόμιση πρόσθετων διευκρινιστικών στοιχείων και ορισμένων συμβάσεων που δεν έχουν καν υποβληθεί. Η εταιρεία μέχρι τη δημοσίευση του παρόντος δεν είχε ανταποκριθεί σε αυτά τα αιτήματα.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Solomon και του inside story, το πόρισμα που περιγράφει αναλυτικά όλες τις παρατυπίες που εντοπίστηκαν είχε ολοκληρωθεί εδώ και 2,5 μήνες, από τα τέλη Αυγούστου. Δεν είχε υπογραφεί όμως από τον νυν υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θεόδωρο Σκυλακάκη, που φέρεται να το υπέγραψε μία μέρα αφότου έλαβε τα ερωτήματά μας. Από τη στιγμή που υπογράφεται το πόρισμα, κοινοποιείται στην εταιρεία, στην οποία επιβάλλεται και πρόστιμο για κάθε ημέρα που δεν στέλνει όσα έγγραφα της έχουν ζητηθεί.
Σε σχετική απάντησή του προς τα Solomon και inside story, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας γράφει:
«Δεν
θα εξεταστούν διαχειριστικές δαπάνες συνολικών συμβάσεων 3.046.051,37€,
οι οποίες κρίθηκαν μη επιλέξιμες με πρακτικό της επιτροπής, το οποίο
ήδη έχει εγκριθεί από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Λόγω του
σημαντικού ύψους των δαπανών που κρίθηκαν μη επιλέξιμες και του μη
κερδοσκοπικού χαρακτήρα του φορέα, το υπουργείο δεν προχώρησε με σπουδή
στην απόφαση αυτή, αλλά αφού πρώτα εξέτασε με προσοχή το πόρισμα της
επιτροπής, η οποία άλλωστε έχει πιστοποιήσει άλλες δαπάνες του φορέα
(ύψους 1.058.327,75€) και έχει αναβάλει την εξέταση άλλων δαπανών
ζητώντας πρόσθετα σχετικά παραστατικά».
Η εσωτερική επιτροπή του υπουργείου Περιβάλλοντος εξέτασε τις 18 από τις 25 συμβάσεις, καθώς οι υπόλοιπες επτά δεν έχουν προσκομιστεί ακόμη. Το Solomon και το inside story έχουν λάβει γνώση του περιεχομένου του πορίσματος της επιτροπής, και παραθέτουν τις πιο κραυγαλέες παρατυπίες που εντοπίστηκαν.
Στρεβλώσεις ανταγωνισμού
Ξεκινάμε από την πρώτη ανάθεση παροχής υπηρεσιών τεχνικού συμβούλου και τηλεφωνικού κέντρου, αξίας 985.000 ευρώ (συν ΦΠΑ), που ανατέθηκε στην ένωση οικονομικών φορέων BRIGHT BUSINESS SOLUTION (ΙΚΕ πλέον ΑΕ) και EUROSTART CONSULTING ΙΚΕ.
Ακολουθήθηκε η διαδικασία του κλειστού διαγωνισμού, κατά την οποίαν η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ κάλεσε τρεις εταιρείες να συμμετάσχουν. Αλλά η έρευνα αγοράς που προηγήθηκε ήταν ελλιπής, σύμφωνα με το πόρισμα, αφού «καμία από τις τρεις συμμετέχουσες εταιρείες δεν έχει όλα τα απαιτούμενα από την διακήρυξη στοιχεία τεχνικής ικανότητας, η ικανοποίηση των οποίων ήταν απαραίτητη επί ποινή αποκλεισμού».
Τα προβλήματα με τη σύμβαση δεν σταματούν εδώ. Αφενός, η επιτροπή για το παραδεκτό της προσφοράς των BRIGHT- EUROSTART συνεδρίασε μια ώρα πριν από την ώρα που είχε οριστεί για την αποσφράγιση των προσφορών, «οδηγώντας σε στρεβλώσεις του ανταγωνισμού».
Αφετέρου, σύμφωνα με την έρευνά μας, και οι δύο εταιρείες που ανέλαβαν τη δουλειά φέρονται να συνδέονται με τον δικηγόρο Τάσο Αβραντίνη, που είναι μέλος στο Διοικητικό Συμβούλιο της Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ από ιδρύσεώς της το 2004.
Συγκεκριμένα, η EUROSTART CONSULTING IKE ανήκει κατά 95% στον Χρήστο Παύλου, ο οποίος, μέχρι τις 29 Ιουλίου 2022, κατείχε από κοινού με τον Τάσο Αβραντίνη το 90% της μιας άλλης εταιρείας, της EUROSTART – ADVISORY ΙΚΕ (70% και 20% αντίστοιχα, με το υπόλοιπο 10% να ανήκει σε δύο άλλα πρόσωπα). Αυτό σημαίνει ότι η ανάθεση από την Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ έγινε σε μια εταιρεία που τη δεδομένη στιγμή, δηλαδή στις 5 Ιουλίου 2022, ανήκε σε συνέταιρο του Τάσου Αβραντίνη, μέλους του ΔΣ της ίδιας της Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ.
Σε μεταγενέστερο χρόνο της ανάθεσης δε, τον Δεκέμβριο του 2023, ο Τάσος Αβραντίνης διορίστηκε μέλος του ΔΣ και της BRIGHT BUSINESS SOLUTION, δηλαδή της εταιρείας που μαζί με την EUROSTART CONSULTING κέρδισε τον διαγωνισμό της Ανακύκλωσης.
-
Ο Τάσος Αβραντίνης συνδέεται και με τον νυν υπουργό Περιβάλλοντος, καθώς και οι δύο ήταν στελέχη του κόμματος Δράση. Το 2013 ο Αβραντίνης εξελέγη αντιπρόεδρος της Δράσης ενώ πρόεδρος ήταν ο Θεόδωρος Σκυλακάκης.
Όπως γράφει στο βιογραφικό του ο Αβραντίνης, το 2017 με απόφαση του προέδρου της Νέας Δημοκρατίας Κυριάκου Μητσοτάκη «συμμετείχαν στην συγκροτηθείσα Ομάδα Δράσης για την άρση των εμποδίων στην επιχειρηματικότητα, την προσέλκυση επενδύσεων και την προώθηση της εξωστρέφειας των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων με επικεφαλής τον Θόδωρο Σκυλακάκη».
Το 2019 η Δράση ανέστειλε τη δραστηριότητά της για να στηρίξει τη Νέα Δημοκρατία. Και οι δύο κατέβηκαν υποψήφιοι στις εκλογές του 2019 με τη Νέα Δημοκρατία, ωστόσο μόνο ο Θ. Σκυλακάκης εκλέχτηκε βουλευτής.
Τον Δεκέμβριο του 2023 ο υπουργός Περιβάλλοντος επέλεξε τον Αβραντίνη ως μεταβατικό αντιπρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου του Κέντρου Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας (ΚΑΠΕ).
Σε σχετική απάντησή του προς το Solomon και το inside story, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας γράφει:
«Τα δύο προγράμματα που σας απασχολούν ανατέθηκαν στον φορέα Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ πολύ πριν αναλάβει υπουργός ο νυν υπουργός Περιβάλλοντος κ. Θοδωρος Σκυλακάκης, με βάση τις νόμιμες διαδικασίες που τότε υλοποιήθηκαν, συνεπώς οποιαδήποτε παλαιά πολιτική σχέση του με τον κ. Τάσο Αβραντίνη είναι εξ ορισμού άσχετη με τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν τότε. Στο δεύτερο πρόγραμμα η σχετική ΚΥΑ που ορίζει ως φορέα υλοποίησης την Ανακύκλωση ΑΕ δημοσιεύθηκε στις 19.04.2023».
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση που του θέσαμε, ο Αβραντίνης αναφέρει μεταξύ άλλων: «Πράγματι, στην EUROSTART – ADVISORY ΙΚΕ κατείχα το ποσοστό που αναφέρετε αλλά η εταιρεία αυτή δεν λειτούργησε ποτέ, η συνεργασία μου με τον κ. Παύλου δεν ξεκίνησε καν και για το λόγο αυτό, η εταιρεία λύθηκε ήδη από τον Ιούλιο 2022. Η εταιρεία αυτή δεν είχε ποτέ σχέση με την Ανακύκλωση. Με την EUROSTART CONSULTING ΙΚΕ δεν είχα ούτε έχω την οποιαδήποτε σχέση άμεση ή έμμεση».
Τονίζει δε ότι: «[…] Σε καμία […] περίπτωση, δεν τίθεται ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, αφενός διότι κατά τον χρόνο υπογραφής των συμβάσεων δεν είχα κάποια σχέση με τα μέλη της ένωσης οικονομικών φορέων, αφετέρου, ουδεμία αποφασιστική αρμοδιότητα είχα τόσο ως προς την επιλογή της BRIGHT για να συμμετάσχει στον κλειστό διαγωνισμό, όσο και ως προς την αξιολόγηση της προσφοράς που υποβλήθηκε και της τελικής επιλογής».
Αναλυτικά οι απαντήσεις του Τάσου Αβραντίνη μπορούν να βρεθούν εδώ.
Δεύτερη προβληματική ανάθεση
Η δεύτερη προβληματική ανάθεση, με σειρά αξίας, έγινε έξι μήνες μετά, τον Ιανουάριο του 2023. Αφορούσε και πάλι υπηρεσίες τεχνικού συμβούλου και τηλεφωνικού κέντρου, για την υποστήριξη της εταιρείας στο πλαίσιο του προγράμματος.
Ανάδοχος είναι και πάλι η ένωση εταιρειών BRIGHT-EUROSTART, με συμβατικό τίμημα 910.000 ευρώ (συν ΦΠΑ).
-
Η BRIGHT BUSINESS SOLUTION ιδρύθηκε το 2015. Με βάση τις δημοσιευμένες οικονομικές καταστάσεις της, ο κύκλος εργασιών της μέχρι και τη χρήση του 2021 δεν ξεπερνούσε τα 87.000 ευρώ.
Συγκεκριμένα το 2021 ήταν μόλις 30.000 ευρώ. Αλλά το 2022 εκτοξεύεται στο 1,5 εκατ. ευρώ και το 2023 η άνοδος είναι κατακόρυφη, με κύκλο εργασιών που ξεπερνά τα 10 εκατ. ευρώ.
Η EUROSTART CONSULTING ιδρύθηκε στα μέσα Μαρτίου 2022, μόλις τρεις μήνες πριν αναλάβει από κοινού με την BRIGHT την πρώτη σύμβαση από την Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ. Εκείνη τη χρονιά είχε κύκλο εργασιών 363.600 ευρώ.
Εκτός από τις BRIGHT-EUROSTART, στη διαδικασία του κλειστού διαγωνισμού καλούνται η KPMG και η B & F ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ.
Αλλά διαπιστώνεται ότι καμία από τις τρεις εταιρείες δεν έχει τα στοιχεία τεχνικής ικανότητας που απαιτεί η διακήρυξη. Επίσης, η έρευνα αγοράς που είχε προηγηθεί είναι και πάλι ελλιπής, σύμφωνα με το εσωτερικό πόρισμα, αφού η μεν KPMG είχε κληθεί και απορριφθεί έξι μήνες πριν, και τώρα καλείται εκ νέου, η δε B & F, που χάνει ξανά, αποτελούσε μέρος της δάνειας εμπειρίας του μειοδότη του προηγούμενου διαγωνισμού (δηλαδή των BRIGHT-EUROSTART).
Επιπλέον η εσωτερική έκθεση, που βρίσκεται σε γνώση των Solomon και inside story, διαπιστώνει εκ νέου ότι η συνεδρίαση της επιτροπής για το παραδεκτό της προσφοράς των δύο εταιρειών έγινε μία ώρα πριν την ώρα που είχε οριστεί για την αποσφράγιση των προσφορών.
Ως προς το παραδεκτό της προσφοράς των EUROSTART – BRIGHT μία ώρα πριν από την ώρα που είχε οριστεί για την αποσφράγιση των προσφορών, ο Αβραντίνης, απαντά μόνο ως προς την αποσφράγιση, λέγοντας ότι αυτή: «έγινε σύμφωνα με τα οριζόμενα στις Διακηρύξεις, όπου προβλεπόταν το δικαίωμα της Επιτροπής Αξιολόγησης Διαγωνισμού να αποσφραγίσει τις προσφορές σε χρόνο προγενέστερο από την αρχικώς ορισθείσα ημερομηνία αποσφράγισης, υπό την προϋπόθεση ότι είχαν αποστείλει ήδη την προσφορά τους όλοι οι οικονομικοί φορείς προς τους οποίους είχε σταλεί πρόσκληση».
Και για τις δύο διαδοχικές συμβάσεις που αναλύσαμε πιο πάνω, συνολικού ποσού 1,895 εκατ. ευρώ (συν ΦΠΑ), που ανέλαβαν οι BRIGHT-EUROSTART, γνωμοδοτείται ομόφωνα ότι «οι υποβληθείσες δαπάνες των εν λόγω συμβάσεων δεν μπορούν να γίνουν δεκτές στο σύνολό τους για την κάλυψη του αιτούμενου διαχειριστικού κόστους».
Συμβάσεις πριν οριστεί η Ανακύκλωση Συσκευών φορέας πιστοποίησης
Η εσωτερική έκθεση γνωμοδοτεί υπέρ της απόρριψης των δαπανών που συνδέονται με ακόμη τρεις συμβάσεις για υπηρεσίες πληροφορικής, συνολικής αξίας 425.380 ευρώ, διότι διαπιστώνει ότι ο σχετικός κλειστός διαγωνισμός προηγείται χρονικά του ορισμού της Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ ως φορέα πιστοποίησης.
Μία εκ των τριών, επιπροσθέτως, εμφανίζεται να έχει παρόμοιο αντικείμενο με άλλες συμβάσεις.
Σύγκρουση συμφερόντων
Στις 20 Ιουνίου 2022, η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ ανέθεσε απευθείας στην εταιρεία APPLICATIONS SERVICE PROVIDERS (ASP AE) την παροχή υπηρεσιών υποστήριξης των συστημάτων λογισμικού της, έναντι 30.000 ευρώ (συν ΦΠΑ).
Η ASP AE ιδρύθηκε το 2016. Ενδείξεις συσχέτισης με την Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ καταγράφονται και εδώ:
- Από τον Σεπτέμβριο του 2017, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ASP ΑΕ είναι ο Τάσος Αβραντίνης της Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ.
- Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ASP είναι ο Γιώργος Δημητρίου, ο οποίος βρίσκεται επίσης στο ΔΣ της Ανακύκλωσης Συσκευών.
- Οι δύο εταιρείες, δηλαδή η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ που αναθέτει το έργο και η ASP ΑΕ που το αναλαμβάνει, μοιράζονται την ίδια διεύθυνση: Λεωφόρος Συγγρού 196 & Χαροκόπου 2, Καλλιθέα.
Το εσωτερικό πόρισμα του υπουργείου Περιβάλλοντος διαπιστώνει πως «ο φορέας δεν φαίνεται να έλαβε τα κατάλληλα μέτρα για την αποτελεσματική πρόληψη, τον εντοπισμό και την επανόρθωση συγκρούσεων συμφερόντων που προκύπτουν κατά τη διεξαγωγή διαδικασιών σύναψης σύμβασης: Από την […] ανακοίνωση στο ΓΕΜΗ της ASP ΑΕ προκύπτει ότι μέλη του ΔΣ της εταιρείας αποτελούν και μέλη του ΔΣ του φορέα».
Με βάση αυτό, γνωμοδοτεί ομόφωνα ότι οι υποβληθείσες δαπάνες της εν λόγω σύμβασης δεν μπορούν να γίνουν δεκτές στο σύνολό τους.
Απευθείας αναθέσεις για το ίδιο αντικείμενο
Το ίδιο γνωμοδοτεί και για σύμβαση που σύναψε η Ανακύκλωση Συσκευών, και πάλι με απευθείας ανάθεση, με τη δικηγορική εταιρεία του ίδιου του Τάσου Αβραντίνη για την παροχή υπηρεσιών νομικής υποστήριξης. Εδώ, το σκεπτικό δεν βασίστηκε μόνο στην προφανή σύγκρουση συμφερόντων.
Ο φορέας προσκόμισε συνολικά στοιχεία τριών συμβάσεων για παροχή νομικών υπηρεσιών με απευθείας ανάθεση:
- Πέραν της ανάθεσης ύψους 30.000 ευρώ στη δικηγορική εταιρεία του Τάσου Αβραντίνη, μια δεύτερη ανάθεση ύψους 5.000 ευρώ (συν ΦΠΑ) ήταν στη δικηγόρο Ευτέρπη Αποστόλου.
- Η Ευτέρπη Αποστόλου είναι γνώριμη του Αβραντίνη από την ASP AE (ήταν επίσης μέλος του ΔΣ παλιότερα), και εταιρική δικηγόρος στην Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ από το 2006.
- Μια τρίτη ανάθεση ύψους 5.000 ευρώ έγινε στη δικηγόρο Μαρία Μπούζιου, συνεργάτη της δικηγορικής εταιρείας του Τάσου Αβραντίνη.
Και οι τρεις συμβάσεις αφορούν ακριβώς το ίδιο αντικείμενο, διαπιστώνει το πόρισμα.
Και προσθέτει ότι με βάση τον Κανονισμό Προμηθειών, Υπηρεσιών, Έργων και Μελετών της ίδιας της Ανακύκλωσης Συσκευών ΑΕ: «Εντός του ίδιου έτους, δεν επιτρέπεται η κατάτμηση προμήθειας ή υπηρεσίας ή έργου ή μελέτης σε μικρότερους διαγωνισμούς, με σκοπό την αποφυγή των προβλεπόμενων διαγωνιστικών διαδικασιών και την προσφυγή στη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης».
Ο Αβραντίνης στις απαντήσεις του προς Solomon και inside story υποστηρίζει ότι: «Καθένας από τους παραπάνω νομικούς συμβούλους παρείχε διαφορετικού αντικειμένου νομικές υπηρεσίες στην εταιρεία».
Αχρείαστες αναθέσεις
Η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ σύναψε τέσσερις ακόμα συμβάσεις, αθροιστικής αξίας σχεδόν 40.500 ευρώ. Τρεις αφορούν υπηρεσίες στέγασης επαγγελματικού χώρου και η τέταρτη αφορά την παροχή υπηρεσιών ψηφιακού μάρκετινγκ και διαφημιστικής προβολής.
Το εσωτερικό πόρισμα γνωμοδοτεί ομόφωνα ότι δεν τεκμηριώνεται η αναγκαιότητα των παραπάνω συμβάσεων και ως εκ τούτου οι δαπάνες, στο σύνολό τους, δεν μπορούν να γίνουν δεκτές.
Η μίσθωση του επαγγελματικού χώρου έγινε από την World Business Center ΙΚΕ (ανήκει κατά 67% στον Ηλία Καμμένο, πατέρα του πρώην υπουργού Εθνικής Άμυνας Πάνου Καμμένου).
Η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ υποστήριξε πως η ανάγκη για επιπλέον γραφεία προέκυψε όταν προετοιμαζόταν η διακήρυξη για την ανάδειξη του τεχνικού Συμβούλου (με ανάδοχο όπως είδαμε τις Eurostart – Bright). Τότε ήταν που κρίθηκε «αναγκαίο» να βρεθεί νέος χώρος, καθώς το επιπλέον προσωπικό έπρεπε κάπου να στεγάζεται. Σύμφωνα με το πόρισμα όμως, στη διακήρυξη δεν υπήρξε τέτοια πρόβλεψη (δηλαδή ανάγκη για άμεση γειτνίαση) οπότε η επιτροπή δεν αποδέχτηκε την εκ των υστέρων δαπάνη της εταιρείας.
Ως προς τη σύμβαση για υπηρεσίες ψηφιακού μάρκετινγκ, η εταιρεία υποστήριξε ότι προχώρησε στην διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, προκειμένου «να λάβει από τρίτο εξειδικευμένο συνεργάτη συμβουλευτικές υπηρεσίες ψηφιακού μάρκετινγκ, καθώς και συμβουλευτικές υπηρεσίες για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση της διαφημιστικής προβολής και της επικοινωνίας της δραστηριότητας και του ρόλου της ως αρμοδίου φορέα στο πλαίσιο υλοποίησης του Προγράμματος “Ανακυκλώνω – Αλλάζω Συσκευή”, με στόχο την καλύτερη κατανόηση της υλοποίησης αυτού από τους πολίτες και δυνητικούς δικαιούχους του».
Αντικείμενο του έργου, αξίας 20.000 ευρώ, ήταν η προετοιμασία από την ανάδοχη εταιρεία THINK DIGITAL AE δύο εκθέσεων για το ψηφιακό προφίλ των καταναλωτών στην Ελλάδα. Ωστόσο, το πόρισμα διαπιστώνει ότι ο χρόνος πραγματοποίησής τους προηγείται της σύμβασης, καθώς αναφέρεται ότι τα δεδομένα λήφθηκαν κατά το έτος 2021 και κατά το πρώτο τετράμηνο του 2022.
Το δε παραδοτέο δεν προσκομίστηκε ποτέ όταν ζητήθηκε. Εκτός αυτού, ακριβώς για την επικοινωνιακή προβολή του συγκεκριμένου προγράμματος ανακύκλωσης ηλεκτρικών συσκευών, είχε εγκριθεί στις 21 Ιουνίου 2022 από την Προεδρία της Κυβέρνησης κονδύλι συνολικού προϋπολογισμού σχεδόν 1,5 εκατ. ευρώ.
«Κατά συνέπεια, η κρίση περί αναγκαιότητας της εν λόγω απευθείας ανάθεσης δεν κρίνεται βάσιμη», καταλήγει το εσωτερικό πόρισμα.
Η μόνη κατηγορία στην οποία οι δαπάνες έγιναν κατά κύριο λόγο δεκτές είναι οι συμβάσεις προμήθειας εκτυπώσεων, που δεν ξεπερνούν τα 45.000 ευρώ, σε σύνολο υποβληθεισών δαπανών άνω των 2,5 εκατ. ευρώ.
Κάτι ακόμα σημαντικό που τονίζει το πόρισμα είναι πως το γεγονός ότι η Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ ορίστηκε ως φορέας πιστοποίησης της δράσης «δεν σημαίνει ότι η λήψη αποφάσεων περί συμβάσεων, προμηθειών και υπηρεσιών που αφορούν στη δράση και στην διαχείρισή της, μπορεί να γίνεται χωρίς πρότερη ενημέρωση της Αναθέτουσας (σ.σ.: του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας), η οποία ως δικαιούχος της πράξης έχει την ευθύνη της εποπτείας του φορέα και της υλοποίησης της δράσης».
Το νέο πρόγραμμα για τους θερμοσίφωνες
Στις 3 Σεπτεμβρίου 2024 το υπουργείο Περιβάλλοντος υπέγραψε νέα σύμβαση με την ίδια εταιρεία, που αφορά στο πρόγραμμα «Ανακύκλωση Θερμοσίφωνα», με προϋπολογισμό 51.080.101 ευρώ. Όπως απαντά το υπουργείο σε inside story και Solomon, «η σχετική ΚΥΑ που ορίζει ως φορέα υλοποίησης την Ανακύκλωση ΑΕ δημοσιεύθηκε στις 19.04.2023», δηλαδή επί υπουργίας Κώστα Σκρέκα και οι αιτήσεις είχαν ξεκινήσει ήδη να υποβάλλονται από τον Μάιο του 2023.
Και στη νέα σύμβαση, η αποζημίωση της εταιρείας για κάλυψη των διαχειριστικών της δαπανών ως φορέα πιστοποίησης έχει υπολογιστεί στο 1,5% επί των πραγματικών δαπανών του προγράμματος.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου